Góry Świętokrzyskie to nie tylko malownicze krajobrazy, ale także bogactwo tradycji kulinarnych. Jednym z najbardziej charakterystycznych dań tego regionu jest zalewajka świętokrzyska - tradycyjna, wiejska zupa, która od lat gości na stołach mieszkańców. Prosta, a zarazem niezwykle smaczna, zyskała popularność nie tylko w regionie, ale i w całym kraju, głównie dzięki łatwości przygotowania i dostępności składników. Swoją wyjątkowość zawdzięcza często zakwasowi przygotowanemu samodzielnie w domu.
Zalewajka świętokrzyska została oficjalnie doceniona i wpisana na Listę Produktów Tradycyjnych prowadzoną przez Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Dawniej przygotowywano ją w prostszej wersji, z niewielu dostępnych w gospodarstwie składników, o rzadszej konsystencji. Kluczowym elementem tradycyjnej zalewajki jest dobry zaczyn z domowej garści, który musi się kisić przez co najmniej 4 dni.
Istnieje wiele wariantów przygotowania zalewajki, a każdy region, a nawet każda gospodyni, może mieć swój sprawdzony sposób. Poniżej przedstawiamy kilka z nich:
Ta gęsta, sycąca i treściwa zupa, często pachnąca grzybami i wędzonką, z kromką chleba może śmiało zastąpić dwudaniowy obiad.
Co roku, zazwyczaj w miesiącu lipcu, na terenie Osady Średniowiecznej w Hucie Szklanej organizowana jest wyjątkowa impreza regionalna - „Świętokrzyskie Święto Zalewajki”. Głównym punktem programu jest widowiskowy konkurs na najlepszą zalewajkę, w którym chętnie biorą udział liczne koła gospodyń wiejskich oraz inne lokalne zespoły.
Podczas tego wydarzenia uczestnicy i goście mają okazję przekonać się, jak wiele jest różnych sposobów na przyrządzenie tej tradycyjnej potrawy. Każda zalewajka prezentuje niepowtarzalny smak i styl, a zapach roznoszący się w powietrzu przyciąga rzesze miłośników lokalnych przysmaków. Jury, stając przed niełatwym zadaniem, ocenia potrawy pod kątem smaku, estetyki podania oraz zgodności z tradycją przygotowania.
Pierwsze edycje Święta Zalewajki przyciągały już znaczną publiczność. Na przykład, podczas I Świętokrzyskiego Święta Zalewajki, które odbyło się 19 września przy Murze Oporowym w Bobrzy, rozdano około pół tysiąca porcji zupy. Konkurs na najlepszą zalewajkę wygrało wtedy Gospodarstwo Agroturystyczne „Harlejówka” z miejscowości Wiśniowa-Poduchowna. Jak podkreślali pomysłodawcy, celem święta jest kultywowanie lokalnych tradycji kulinarnych. Impreza ta stanowi doskonałą promocję lokalnej kuchni, przyczyniając się do promocji Kielc i całego województwa świętokrzyskiego.
Kolejne edycje święta, takie jak trzecia edycja w Hucie Szklanej, przyciągały tysiące odwiedzających. Podczas III Świętokrzyskiego Święta Zalewajki zaprezentowano zalewajkę na 21 sposobów, a zwycięstwo przypadło gospodyniom z KGW ze Snochowic. Imprezy te to nie tylko konkursy, ale także bogaty program artystyczny z udziałem zespołów ludowych, kabaretów i solistów, a także liczne atrakcje dodatkowe, takie jak pokazy ginących zawodów, konkursy strzeleckie czy punkty informacyjne.
Warto wspomnieć o konkursie „Bitwa Regionów”, który odbywał się podczas jednego ze świąt zalewajki, gdzie za najlepsze danie w województwie uznano kapustę kiszoną zasmażaną z boczkiem, miodem, oraz chrupiącym żeberkiem przygotowaną przez Koło Gospodyń Wiejskich z Topoli.
Na przestrzeni lat tytuł najlepszej zalewajki zdobywały różne koła gospodyń wiejskich i gospodarstwa agroturystyczne. Wśród nich można wymienić zwycięzców z Rykoszyna (gmina Piekoszów), reprezentantki Gminy Górno - Koło Gospodyń ze Skorzeszyc, czy Lubrzankę z Gminy Masłów. Nagrody dla uczestniczek konkursu często obejmują przydatny w kuchni sprzęt, atrakcyjne nagrody rzeczowe oraz pamiątkowe dyplomy.
Ważnym elementem święta są również występy artystyczne. Sceną zawładnęły zespoły ludowe, kapele, a także kabarety, które dostarczały publiczności rozrywki i integrowały uczestników. Nie zabrakło również występów dzieci i młodzieży, prezentujących lokalne talenty.
Zalewajka to nie tylko zupa, ale prawdziwy kulinarny symbol regionu świętokrzyskiego. Jej prostota, sytość i tradycyjny smak sprawiają, że jest ona głęboko zakorzeniona w lokalnej tożsamości. Przysłowie „O zalewajko Polskich zup królowo, kto ciebie jodo ten się zdrowo chowo” doskonale oddaje jej znaczenie.
Dzięki takim wydarzeniom jak Świętokrzyskie Święto Zalewajki, tradycja ta jest pielęgnowana i przekazywana kolejnym pokoleniom, a region zyskuje na rozpoznawalności jako miejsce o bogatej kulturze kulinarnej.
tags: #swietokrzyskie #swieto #zalewajki
Znaczenie prezentów – czy naprawdę podarunki są takie ważne?
W obecnych czasach, gdy dostęp do wszystkiego jeszcze nigdy nie był taki prosty, a sklepowe półki uginają się od przeróżnych przedmiotów, ciężko jest znaleźć coś, co nada się na prezent i uszczęśliwi drugą osobę. Wiele rzeczy obdarowany może po prostu kupić sobie sam, tak więc kupowanie komuś dziesiątego krawata, czy nowej patelni, zdaje się powoli tracić sens. Znaczenie podarunków ewoluowało i dzisiaj obdarowany oczekuje raczej rzeczy, która go zaskoczy i będzie absolutnie wyjątkowa. Może niech to będzie coś, na co nigdy by nie wpadł i nie domyśliłby się, że dostanie właśnie to?! Pozytywne zaskoczenie, radość, wdzięczność i wzruszenie, to emocje które idealnie określają to, jaki powinien być prezent idealny, na miarę XXI wieku.
Copyright ©2021 | niebanalne-prezenty.pl | Wszelkie prawa zastrzeżone.