Zapraszam po najlepszy zbiór prostych, ale i wykwintnych przekąsek na zimno, które z powodzeniem przygotujesz samodzielnie w domu. Przekąski na zimno są idealnym rozwiązaniem na różne okazje, niezależnie od pory roku. Niezwykle lekkie i łatwe do przygotowania, są doskonałym wyborem dla osób, które chcą zaskoczyć swoich gości oryginalnymi i smacznymi daniami. Od delikatnych rolad i kolorowych kanapek, po pyszne sałatki.
Błyskawiczne ślimaki z ciasta francuskiego polecam szykować nie tylko na przyjęcia, ale i całkowicie bez okazji. Przepis jest super prosty, a ślimaczki rozkosznie pyszne.
Bardzo proste do przygotowywania parówki w cieście francuskim to jedna z szybszych przekąsek, gotowa do pieczenia w kilka minut.
Kurczak w cieście francuskim to ciekawy pomysł na pyszne podanie filetów z kurczaka.
Ciasto francuskie z pieczarkami to przekąska błyskawiczna do zrobienia, a do tego super pyszna i niezwykle uniwersalna. Przepis sprawdzi się i na Święta, i na różne przyjęcia.
Ciasto francuskie ze szpinakiem i serem feta to jedna z lepszych propozycji na super szybką do zrobienia przekąskę. To przepis na udaną imprezę oraz sposób na coś niezwykle pysznego przy niewielkim nakładzie pracy.
Ogórki faszerowane twarożkiem to błyskawiczna w przygotowaniu i przykuwająca wzrok przekąska. Do tego jest to przepis super prosty i bardzo uniwersalny.
Pieczarki w cieście z serem i aromatycznymi przyprawami to rewelacyjna przekąska, która sprawdzi się na wiele okazji. Przepis na chrupiące pieczarki będzie idealny nawet na grilla.
Roladki z łososiem wędzonym na zimno można przygotować dzień przed podaniem. Zajmują mało miejsca w lodówce, a stanowią niesamowicie luksusową przekąskę, która zrobi furorę na każdym przyjęciu.
Galaretka drobiowa z dodatkiem kolorowych warzyw to jedna z ciekawszych propozycji na piękną i pyszną przystawkę.
Zapraszam do spróbowania mojego ulubionego przepisu na Carpaccio wołowe. Uwielbiam ten klasyczny przepis i z przyjemnością go Wam pokazuję. To jedna z pyszniejszych przystawek na specjalne okazje.
Tatar z łososia surowego to jedna z najpyszniejszych przystawek z użyciem surowej ryby.
Deska serów, wędlin i innych pyszności to rewelacyjny pomysł na najlepszy zestaw przekąsek, który sprawdzi się na każdej imprezie. Zapraszam po garść inspiracji i porad.
Koniecznie zobacz te koreczki na imprezę. W jednym wpisie znajdziesz kilka świetnych inspiracji na koreczki z owocami, śledziami, kabanosem, serem, czy też na kolorowe koreczki Caprese.
Oto prosta i popularna przekąska na każdą imprezę! Roladki z tortilli z serem i szynką, czyli szybkie roladki z tortilli pszennej z serem, szynką i kremowym serkiem, to przekąska, po którą sięga każdy gość.
Melon z szynką parmeńską to przepyszna, wyjątkowa i super szybka do zrobienia przekąska na każdą okazję. Zapraszam po przepis na idealny, włoski dodatek do białego wina i nie tylko.
Kanapeczki bankietowe, czyli super piękne, kolorowe i pyszne mini kanapeczki imprezowe, to rewelacyjny pomysł na przekąskę na każde przyjęcie.
Wyjątkowa i szybka do przygotowania szynka dojrzewająca Bresaola w sałatce z orzechami i parmezanem to super pomysł na przekąskę na każdą okazję.
Sałatka meksykańska to jedna z najlepszych propozycji na szybką do zrobienia sałatkę na każdą okazję. To sałatka z czerwoną fasolą, którą zrobisz w 20 minut.
Apetyczna, piękna sałatka z tuńczykiem i kukurydzą to świetna propozycja nie tylko na kolację. Możesz ją zrobić na obiad, jako sałatkę na przyjęcie, czy na Wielkanoc z jajkiem na twardo.
A tutaj jeszcze smaczna i prosta do zrobienia sałatka z tortellini. Wystarczy ugotować pierożki i wymieszać je z warzywami oraz z domowym sosem czosnkowym. Przepis jest sprawdzony i godny polecenia.
Pasta z ciecierzycy z dodatkiem suszonych pomidorów to jedna z ciekawszych past, którą można smarować nie tylko kanapki.
Sos salsa to jedna z bardziej znanych wizytówek kulinarnych Meksyku. Zapraszam Cię po mój ulubiony przepis na sos salsa z pomidorami, który podaję nie tylko do chipsów nachos.
To moja najlepsza pasta z awokado. Jest szybka do zrobienia, a do tego bardzo prosta. Pasta z awokado i jajka składa się u mnie tylko z niezbędnych składników. Przepis jest sprawdzony i dopracowany.
Moja ulubiona pasta z oliwek to Tapenada. Przepis jest bardzo prosty, bo wystarczy utrzeć razem wszystkie składniki. Zapewne zajmie Ci to tylko kilka minut.
Guacamole to niezwykle pyszna i popularna pasta z dojrzałego awokado, soku z cytryny lub z limonki oraz soli. Dodatkowo mój przepis składa się jeszcze z kilku idealnie pasujących składników.
Baba ghanoush, czyli najpyszniejsza pasta z pieczonego bakłażana i pasty sezamowej. Koniecznie sprawdź mój ulubiony przepis i sposób podania.
Jajka faszerowane makrelą to kolejna propozycja na pyszne faszerowane jajka.
Jajka faszerowane buraczkami oraz śledziem to wyjątkowo prosta w przygotowaniu, a do tego przepyszna i pięknie prezentująca się przekąska.
Na koniec jeszcze bardzo smaczne i super proste do zrobienia jajka faszerowane łososiem wędzonym.
Przekąski na zimno czy na ciepło, te łatwe i szybkie są poszukiwane przez cały rok. Zawsze ktoś szuka czegoś na urodziny, imieniny, grilla czy zwyczajnie coś na ząb. Każda Pani domu chce zaistnieć czymś oryginalnym. Dlatego dziś chcę się z Tobą podzielić pomysłami na fajne przekąski - nie te popularne, ale mało znane.
Kule jogurtowe w różnych smakach - potrzebujesz jogurtu i przypraw, a jak chcesz jeszcze szybciej, użyj serka np. Mój Ulubiony. I to jest prawdziwa petarda! Ktoś się częstuje, bo myśli sobie: grzybki marynowane. A tu ups… niespodzianka, pieczarki smakują jak śledzie w lekkiej marynacie.
Jak już jesteśmy w rybnych smakach, polecam przepis na kulki ryżowe. Jak już masz algi do pieczarek, możesz resztę wykorzystać do kulek ryżowych. Tu możesz zaszaleć: do obtaczania możesz użyć sezamu, siekanego koperku, pokruszonych alg lub zostawić białe.
Roladki tatarskie to mój tegoroczny wynalazek, który najchętniej zjadali moi gości i często robiłam je na specjalne zamówienie. Niby to nic wielkiego: szynka i kilka marynowanych składników jak korniszon, grzybki czy seler ze słoika.
Muszelki robi się bardzo łatwo, wystarczy, że wykroisz krążki, złożysz i natniesz, a piekarnik dopełni resztę.
Zamiast dużych szaszłyków możesz zrobić mniejsze koreczki. I jedne i drugie na patyczkach znakomicie nadają się na zimną przekąskę.
Stół wielkanocny nie musi wyglądać nudno. Nawet zwykłe dania, które przygotowujemy na Wielkanoc, można pięknie ułożyć na talerzu. Do stworzenia ciekawego zimnego bufetu wystarczą jajka na twardo, siekana szynka, warzywa i prezentowane przez nas inspiracje. Spójrz na nie, niektóre są naprawdę cudowne.
Roladki z szynki z dodatkiem ziołowego twarożku to nasz karnawałowy hit!
Nie zapomnij o klasyce zimnej płyty! Zobacz, jak przygotować smaczną galantynę z kaczki z zimowymi dodatkami.
Pokrojoną w plastry pieczoną szynkę podawaj z sosem żurawinowym.
Domowy pasztet z żurawiną i rozmarynem smakuje najlepiej.
Soczyste plastry marynowanej kaczki podawaj z tatarem z selera! Twoi goście będą zaskoczeni!
Popularne danie, które sprawdza się na każdej imprezie - pieczony schab z chrzanowym sosem.
Zastanawiasz się, jakie przygotować przekąski na Sylwestra czy zwykłą domówkę? Podrzucam Wam kilka pysznych propozycji, które wykonasz w oka mgnieniu. Niezależnie czy zbliżają się Andrzejki, Sylwester, urodziny, imieniny czy po prostu szykuje się zwykła domówka, warto poświęcić chwilę czasu na przygotowanie przekąsek imprezowych. W tym wpisie znajdziesz sporo przepisów o różnym stopniu trudności do przygotowania.
Są przekąski na Sylwestra, które przygotujesz w kilka minut, jak np. guacamole, zapiekane bagietki z szybką czy parówki w cieście francuskim.
Rolada szpinakowa to świetnie wyglądająca na stole przystawka na zimno. To ciekawa alternatywa dla tradycyjnych sałatek. Do jej zrobienia użyłam makaronu pszennego w kształcie ryżu (orzo), papryki, ogórków, sera cheddar oraz kukurydzy.
Chrupiące roladki z tortilli to ekspresowa przekąska imprezowa. Idealna na Sylwestra, domówki, urodziny czy imieniny.
Tym razem przekąska, która może być podana na ciepło, ale również na zimno, czyli puszyste bułeczki gyros. To jednak z tych przekąsek, które robi się naprawdę błyskawicznie, a wygląda i smakuje genialnie.
Paluchy pizzowe to pyszna i niezwykle sycąca przekąska imprezowa. Robi prawdziwą furorę na domówkach. Ciasto drożdżowe robię podobnie jak na pizzę, później wystarczy nałożyć farsz, pokroić na podłużne kawałki i zwinąć.
Jeżeli szukasz oryginalnego przepisu, który zaskoczy Twoich gości, to te cebulowe paluchy z boczkiem będą idealnym wyborem! Jestem przekonana, że to będzie prawdziwy hit każdej Twojej imprezy!
Tej sałatki chyba nie trzeba nikomu przedstawiać 🙂 Sałatka gyros to jedna z najpopularniejszych sałatek imprezowych.
Imprezowe łódeczki z warzywami to kolejna sycąca przekąska drożdżowa, która najlepiej smakuje podawana na ciepło. U mnie wypełniona farszem wegetariańskim, ale równie dobrze możesz użyć swoich ulubionych składników.
Imprezowa pizza to fantastyczna przekąska imprezowa. Najbardziej mi smakuje na ciepło, zaraz po wyjęciu z piekarnika.
Teraz propozycja dla miłośników pizzy, czyli drożdżowe rogaliki pizzowe! Są bardzo proste w przygotowaniu, ponieważ do ich zrobienia możesz wykorzystać gotowe ciasto na pizzę, które jest dostępne w wielu sklepach.
Kolejna propozycja z wykorzystaniem gotowego ciasta na pizzę to Imprezowe rollsy z brokułami. Środek wypełniłam dodatkowo karmelizowaną czerwoną cebulą oraz boczkiem i całość wyszła mega smaczna! Zwłaszcza z ulubionym sosem.
Burgery z grillowanym halloumi i karmelizowaną czerwoną cebulą to coś naprawdę przepysznego! Od razu uprzedzę, że kluczowa jest tu domowa bułka do burgerów, którą bez problemu upieczecie (możecie ją posypać sezamem, czarnuszką czy słonecznikiem).
Spodziewasz się gości, a nie masz pomysłu, jaką przekąskę imprezową przygotować? W takim razie polecam Wam te pyszne pizzerinki z czarnymi oliwkami, salami, grillowanymi pieczarkami oraz mozzarellą.
Fajna i prosta przekąska na ciepło w 15 min? W takim razie wybierz chrupiące pieczarki w serowym cieście.
Kto nie lubi zapachu i smaku świeżo upieczonego pieczywka? Uwierzcie mi, że na imprezie ten chlebek z masłem czosnkowym i serem mozarella smakuje sto razy bardziej!
Chicken burger z chrupiącym kurczakiem w płatkach kukurydzianych, grillowanym halloumi i warzywami to strzał w dziesiątkę! Idealna na obiad, kolację czy domówkę!
Zostały Ci ziemniaki z obiadu? Na domówkę jak znalazł! Ciepłe bułeczki drożdżowe z dodatkiem posiekanego rozmarynu wypełniłam na szybko posiekanym w kostkę serem, szynką wieprzową i ketchupem. Jeśli chcecie, to możecie dodać także np.
Sałatka z zupek chińskich to również znana i lubiana propozycja imprezowej sałatki do przygotowania w 15 min. Opcjonalnie można zamienić makaron z zupek chińskich na zwykły makaron np.
Domowe mini cheeseburgerki to ciekawa propozycja na imprezowy, sylwestrowy stół. Smakują i prezentują się naprawdę świetnie.
Kalafior w panierce to świetna przekąska imprezowa.
Ta szybka sałatka z jajkiem będzie idealna na różne imprezy, jak np. domówki, imieniny, urodziny. Sprawdzi się także świetnie na Wielkanoc czy Boże Narodzenie.
Tortilla zawijana to genialna przekąska imprezowa, której największą zaletą jest jej czas przygotowania.
Jeśli lubisz domowe fast-foody, to mam dla Ciebie przepis doskonały! Poniżej znajduje się przepis na pyszne hamburgery, które smakują sto razy lepiej niż te ze znanych sieciówek.
W tym wpisie znajdziesz 3 pyszne i szybkie propozycje - kanapeczki z łososiem wędzonym, salsą z mango oraz tapenadą.
Kolejny pomysł na przekąskę na ciepło, ale tym razem ze smakiem pizzy! Ten drożdżowy zawijaniec z całą pewnością zachwyci Twoich gości. Możesz do środka dodać również inne składniki, takie jak szynkę czy pieczarki.
Guacamole to meksykański hit, uwielbiany przez miliony na całym świecie. Do zrobienia w 5 min., tylko musisz kupić dobre awokado - najlepiej odmianę Hass. Idealnie pasuje jako dodatek do nachosów.
Jeżeli jesteśmy już w meksykańskich klimatach, to polecam przy okazji zrobić króla imprezy, czyli sałatkę meksykańską!
Do wysoko procentowych trunków śledzie w śmietanie pasują bez dwóch zdań 🙂 Aby je przygotować, wystarczy pokroić i wymieszać kilka składników - cała filozofia.
To świetny pomysł na kanapeczki z karmelizowaną gruszką, orzechami i serem pleśniowym.
Sprawdzony przepis na lekką i smaczną sałatkę z brokułami. Przygotowuję ją z kurczakiem, kukurydzą, jajkami, łuskanym słonecznikiem no i oczywiście brokułami.
Stripsy z kurczaka w chrupiącej, kukurydzianej panierce to pyszny pomysł na obiad czy sycącą przekąskę imprezową. Są naprawdę przepyszne!
Wrapy z kurczakiem to smaczna i szybka do przygotowania przekąska imprezowa.
Kolejna przekąska do zrobienia na szybko. Bagietkę kroimy na równe kawałeczki, smarujemy pesto, nakładamy szynkę, mozzarellę, drobno posiekaną paprykę i posypujemy ziołami prowansalskimi.
Sałatka leśna polana to bardzo ciekawa propozycja do zaserwowania dla Twoich gości. Wygląda nieco jak tort! Ta warstwowa sałatka z pewnością będzie się super prezentować na stole.
Wiele osób uważa, że są one niezdrowe, ponieważ składają się przecież z chemicznej bułki, najtańszej możliwej parówki (w której mamy znikomy procent mięsa, a nawet lepiej nawet nie wiedzieć z jakich składników została zrobiona) i odrobiny warzyw. Te zawijańce z ciasta francuskiego są niepozorne, ale podane na stół znikają w błyskawicznym tempie! To jeden z tych przepisów, który możesz zmodyfikować w zależności od tego, co masz w lodówce 🙂 Nie bój się eksperymentować!
Ostatnio modna sałatka z powiewem włoskiego klimatu, czyli sałatka z tortellini (tradycyjne włoskie pierożki). Tortellini dostaniemy w każdym większym sklepie, ale polecam zakupić w wersji z nadzieniem np.
Kolejna efektowna sałatka, jaką możemy przygotować na nadchodzącego Sylwestra. Z doświadczenia powiem, że powinna posmakować nawet osobom, które nie przepadają za śledziami.
Parówki w cieście francuskim to niezwykle szybka i prosta do przygotowania przekąska imprezowa. Chrupiące, smaczne i sycące… No po prostu pycha! Parówki w cieście francuskim najlepiej smakują na ciepło, więc warto je sobie przygotować wcześniej, a włożyć do piekarnika, gdy przyjdą dopiero goście.
Domowa zapiekanka z pieczarkami i serem to świetny pomysł na obiad, kolację czy przekąskę imprezową. To takie proste, a takie smaczne! Kluczowa jest tu domowa, świeżutka bułka pszenna, którą upieczecie raz, dwa.
Prostszej przekąski chyba już nie ma niż klasyczne koreczki. Możemy na wykałaczkę dać cokolwiek, co mamy aktualnie w lodówce.
Jajka z sosem tatarskim to przepyszna przekąska, która świetnie sprawdzi się na wielkanocnym stole albo na organizowanej imprezce.
Bułeczki czosnkowe to pyszny dodatek do sałatek czy grilla. Uwielbiam je zaraz po wyjęciu z piekarnika!
Popularne meksykańskie danie Quesadilla to nic innego jak podsmażone placki tortilli z mięsno-warzywnym farszem w środku.
Na sam koniec jedna z najszybszych do zrobienia przekąsek imprezowych, czyli roladki.
Sałatka caprese to ekspresowa przekąska imprezowa, a także pomysł na pyszną kolację.
To niezwykle prosta i szybka do zrobienia przekąska imprezowa. Spodziewasz się gości? Organizujesz domówkę, a może wyprawiasz urodziny? Pewnie szukasz inspiracji na przekąski na imprezę na zimno i ciepło, które warto postawić na stole i uraczyć swoich biesiadników. Oto jeden z moich poradników kulinarnych, w którym znajdziesz dziesiątki pomysłów na przekąski na imprezę na zimno i ciepło.
Klasyka wśród domowych śledzi! Przepis znajdziecie w moim przepiśniku - Smażone śledzie w occie.
Kolejna śledziowa propozycja, tym razem w pomidorowej odsłonie.
Kiedyś przekonałem się na własnej skórze, że najlepszą przekąską na małym przyjęciu okazał się domowy, świeży chleb z masłem:) Właśnie dlatego nie mogło go tutaj zabraknąć.
Szynkowar to wspaniałe urządzenie, dzięki któremu przygotujecie w banalny sposób smaczne domowe wędliny! Od razu wyczujecie różnicę:) Przepisy na domowe wędliny z szynkowaru znajdziecie w przepiśniku pod tagiem #przepisy na szynkowar.
Klasyka wśród imprezowych przekąsek. Przepis znajdziecie w moim przepiśniku - Szybkie i łatwe koreczki na imprezę!
Koreczki w nieco innym, bardzo intrygującym wydaniu!
Przez wielu niedoceniane pasty kanapkowe mogą stać się hitem Waszego przyjęcia! Możecie podać je z chlebem lub nadziać nimi np.
Jedną z opcji, w której możecie wykorzystać dowolną pastę kanapkową, jest np. połączenie krakersów, pasty kanapkowej (tutaj akurat pasty z szynki), ogórków konserwowych i szczypiorku.
Nawet najlepsza, kupiona w sklepie wędlina nie będzie równać się uwędzonym własnoręcznie wyrobom! Jeżeli macie możliwości i czas, zachęcam Wam gorąco do spróbowania.
Alternatywą dla wędzonych mięs jest m.in. wędzony ser.
Przekąski na imprezę na zimno dla ambitnych? Nie… Z moim przepisem nawet domowe sushi okaże się proste w przygotowaniu! Przepis znajdziecie w moim przepiśniku - Domowe sushi.
Pierwszy to mój własny przepis na sałatkę z tuńczykiem, ryżem i oliwkami. Więcej sałatek? To nie wszystkie sałatkowe inspiracje i pomysły, które znajdziecie na kierunkowo.pl!
Opcja awaryjna? Druga z propozycji to pikle z musztardą. Po więcej pomysłów na przetwory, nieocenione w sytuacjach kryzysowych, zapraszam Was do kategorii przetwory.
Poznaliście już moje propozycje na przekąski na imprezę na zimno, dlatego teraz czas poznać imprezowe kąski na ciepło. Tutaj również nudą nie będzie wiało:) Podzieliłem je na kilka grup, w zależności na to ile wymagają czasu i kiedy należy je przygotować, bo w przygotowaniach przed imprezą czas jest niezwykle cenny i ważny.
Błyskawiczna i smaczna tortizza, czyli pizza na placku tortilli!
Czy frytki mogą być zdrowe? Oczywiście! Szybszą przekąskę na ciepło trudno znaleźć. Przepis znajdziecie w moim przepiśniku - Mini parówki w cieście francuskim.
Przepis znajdziecie w moim przepiśniku - Tostoburgery.
Kolejna propozycja na szybkie zapiekanki, którą wymyśliłem jakiś czas temu, mając w lodówce domowej roboty pasztet, słoiczek z żurawiną, ser i małosolne ogórki.
Kolejny imprezowy klasyk, zazwyczaj zamawiany na dowóz… No właśnie! Po co? Przepis znajdziecie w moim przepiśniku - Pizza. Domowa.
Hot-dogi możecie podać nawet w stylu „zrób to sam”, stawiając na stole przygotowane wcześniej składniki i jedynie przynosząc jeszcze ciepłe parówki i bułki.
Pamiętacie smak zapiekanek z ulicznej budki? Bardzo łatwo go odtworzyć, dzięki poniższemu przepisowi.
Lekko pikantne, soczyste w środku i mega chrupiące na zewnątrz - oto one - stripsy z kurczaka! Przepis znajdziecie w moim przepiśniku - Mój przepis na stripsy z KFC.
Gdybyście widzieli moje zdziwienie, jak na małej domówce wszyscy zachwycali się tradycyjnym żurkiem! Zła wiadomość jest taka, że dojechaliśmy niemal do końca wpisu, ale dobra wiadomość jest taka, że to nadal nie wszystkie przekąski na imprezę na zimno i ciepło, które znajdziecie na moim blogu!
Przekąski na imprezę na zimno jak i na ciepło nie pogniewają się na towarzystwo dobrego, domowego sosu jako dodatku.
Przekąski na imprezę na zimno lub ciepło, kupione w sklepach, są gotowe do podania lub wymagają niewielkiego zaangażowania z naszej strony.
To tylko jeden z wielu kulinarnych poradników, jaki dla Was przygotowałem - poznajcie pozostałe i odkryjcie kolejne pomysły i inspiracje kulinarne.
A może podobnie jak i ja, lubicie łączyć pasję do gotowania z pasją do podróżowania? W kategorii zwiedzam Polskę znajdziecie dziesiątki wpisów z całego kraju, wśród których być może znajdziecie pomysł na najbliższy weekend, wakacje czy urlop! Po więcej zapraszam do kategorii zwiedzam Polskę, a to nadal nie wszystko, co dla Was przygotowałem. W kategorii tu byłem znajdziecie setki praktycznych opisów miejsc, które odwiedziłem podczas swoich podróży! Dowiecie się z nich, które wypadają koniecznie odwiedzić i zobaczyć, a które to unikalne miejsca w Polsce czy nawet na świecie!
tags: #zimna #plyta #bufet #wielkanocny
Znaczenie prezentów – czy naprawdę podarunki są takie ważne?
W obecnych czasach, gdy dostęp do wszystkiego jeszcze nigdy nie był taki prosty, a sklepowe półki uginają się od przeróżnych przedmiotów, ciężko jest znaleźć coś, co nada się na prezent i uszczęśliwi drugą osobę. Wiele rzeczy obdarowany może po prostu kupić sobie sam, tak więc kupowanie komuś dziesiątego krawata, czy nowej patelni, zdaje się powoli tracić sens. Znaczenie podarunków ewoluowało i dzisiaj obdarowany oczekuje raczej rzeczy, która go zaskoczy i będzie absolutnie wyjątkowa. Może niech to będzie coś, na co nigdy by nie wpadł i nie domyśliłby się, że dostanie właśnie to?! Pozytywne zaskoczenie, radość, wdzięczność i wzruszenie, to emocje które idealnie określają to, jaki powinien być prezent idealny, na miarę XXI wieku.
Copyright ©2021 | niebanalne-prezenty.pl | Wszelkie prawa zastrzeżone.