Święty Szczepan – Pierwszy Męczennik i Tradycje Drugiego Dnia Świąt Bożego Narodzenia - Niebanalne Prezenty

Święty Szczepan: Pierwszy Męczennik i Drugi Dzień Świąt Bożego Narodzenia

26 grudnia, w drugi dzień Świąt Bożego Narodzenia, Kościół katolicki wspomina świętego Szczepana, pierwszego męczennika chrześcijaństwa. Jego postać, choć ściśle związana z początkami wiary, może budzić pytania o swoje umiejscowienie w kalendarzu liturgicznym tuż po uroczystości Narodzenia Pańskiego.

Kim był Święty Szczepan?

Święty Szczepan, którego greckie imię Stephanos oznacza „wieniec”, był jedną z kluczowych postaci młodego Kościoła. Autor Dziejów Apostolskich przedstawia go jako jednego z siedmiu diakonów wybranych do sprawowania opieki nad wdowami i ubogimi w pierwotnej wspólnocie chrześcijańskiej. Nie ograniczał się on jednak wyłącznie do posługi charytatywnej. Był również gorliwym głosicielem Ewangelii, co spotkało się z oporem części środowisk żydowskich.

Według przekazów biblijnych, Szczepan został oskarżony przez Sanhedryn o bluźnierstwo przeciwko Prawu i Świątyni. Podczas rozprawy wygłosił płomienne przemówienie obronne, w którym przedstawił historię Izraela z perspektywy chrześcijańskiej, podkreślając powtarzające się lekceważenie woli Bożej przez naród wybrany. Zakończył je oświadczeniem, że widzi niebo otwarte i Syna Człowieczego stojącego po prawicy Boga. Rozwścieczony tłum, oskarżycielami którego byli zhellenizowani Żydzi, wywiódł Szczepana za miasto i ukamienował go. Z tego powodu uznawany jest za pierwszego męczennika chrześcijaństwa.

Jego dzieje rozpoczynają się od momentu wybrania na diakona. Apostołowie, w odpowiedzi na propozycję św. Piotra, wybrali siedmiu diakonów, aby odciążyć uczniów Chrystusa i dać im więcej czasu na głoszenie Ewangelii. Szczepan, jako jeden z nich, nie tylko służył ubogim, ale także publicznie wyznawał Chrystusa.

Szczególną rolę w historii św. Szczepana odegrał Szaweł, późniejszy Apostoł Narodów, który był obecny przy jego śmierci i pilnował szat oprawców. Zastanawiające jest, jak mogło dojść do jawnego samosądu i morderstwa, skoro każdy wyrok śmierci był uzależniony od podpisu rzymskiego namiestnika. W tym czasie, około 36 roku, Piłat został odwołany ze swojego stanowiska, a nowy namiestnik jeszcze nie przybył, co mogło umożliwić takie działanie.

Ilustracja przedstawiająca kamienowanie św. Szczepana, z postacią młodego Szawła po prawej stronie

Odkrycie Grobu i Rozwój Kultu

Kult świętego męczennika rozwinął się natychmiast po jego śmierci. Jednakże, w wyniku prześladowań chrześcijan, najazdów rzymskich i innych nieszczęść, które nawiedzały Ziemię Świętą, zapomniano o jego grobie.

Dopiero w 415 roku kapłan o imieniu Lucjan miał sen, w którym ukazał mu się Gamaliel, nauczyciel św. Pawła. Gamaliel miał wskazać miejsce pochowania św. Szczepana w Kifaz-Gamla (lub Beit Jamal). Według innej tradycji, Gamaliel sam miał zakończyć życie jako chrześcijanin. W miejscu odnalezienia grobu biskup Jerozolimy, Jan, wystawił murowaną bazylikę, a drugą zbudowano tam, gdzie według podania św. Szczepan miał być ukamienowany.

Później szczątki świętego znalazły się w Konstantynopolu, a w 560 roku dotarły do Rzymu, gdzie umieszczono je w bazylice św. Wawrzyńca za murami. Imię Szczepana zostało włączone do Kanonu rzymskiego.

Dlaczego Święto Szczepana Dzień po Bożym Narodzeniu?

Umiejscowienie wspomnienia św. Szczepana bezpośrednio po 25 grudnia ma swoje źródło w tradycji sięgającej początków chrześcijaństwa. W pierwszych dniach po Bożym Narodzeniu Kościół wspominał osoby, które w szczególny sposób związane były z początkami wiary i jej publicznym wyznawaniem. Wspomnienie męczennika w tym okresie ma charakter porządkujący kalendarz liturgiczny i podkreśla znaczenie jego świadectwa, choć może kontrastować z radosnym charakterem samego Bożego Narodzenia.

Szef Kancelarii Sejmu w wywiadzie dla "Gościa Wydarzeń" podkreślił, że udział w mszy świętej 26 grudnia nie jest obowiązkowy dla katolików, ponieważ nie jest to święto nakazane. Obowiązek ten dotyczy niedziel oraz wybranych uroczystości, takich jak Narodzenie Pańskie (25 grudnia), Świętej Bożej Rodzicielki (1 stycznia), Objawienie Pańskie (6 stycznia), czy Wniebowzięcie Najświętszej Maryi Panny (15 sierpnia). Mimo braku formalnego obowiązku, msze święte 26 grudnia cieszą się w Polsce dużą frekwencją, wynikającą głównie z tradycji i przyzwyczajeń.

Tradycje związane ze Świętem Szczepana w Polsce

W Polsce, z dniem świętego Szczepana wiązało się wiele zwyczajów. Podczas gdy pierwszy dzień Świąt spędzano w zaciszu domowym, drugi dzień był okazją do składania życzeń świątecznych sąsiadom, dalszej rodzinie i znajomym.

  • Obsypywanie owsem: W czasie Mszy świętej rzucano w kościele zboże (owsiankę) na pamiątkę kamienowania Świętego. Po powrocie do domu ludzie obrzucali się owsem, a następnie smarowano miodem pułap i rzucano ziarno. Jeśli zboże przylgnęło, było to dobrą wróżbą pomyślnych zbiorów.
  • "Szczodry wieczór": Wieczór 26 grudnia nazywano „szczodrym”, gdyż służba dworska składała panom życzenia i otrzymywała poczęstunek, a nawet prezenty. W dawnych czasach zdarzało się nawet, że pomoc domowa i domownicy zamieniali się na ten jeden dzień rolami, co odzwierciedlało przysłowie: „Na Święty Szczepan Każdy sługa pan”.
  • Kolędowanie: Młodzież przebrana za różne postacie odwiedzała domostwa, odgrywając sceny związane z narodzinami Jezusa i składając życzenia. Wizyta kolędników stanowiła dobrą wróżbę na przyszłość dla gospodarza, który nie żałował im poczęstunku i podarunków.

Dziś Dzień św. Szczepana w Polsce kojarzy się głównie z odpoczynkiem i spotkaniami rodzinnymi. Jednak w niektórych regionach kraju zachowały się dawne tradycje, takie jak obsypywanie owsem kościołów czy kolędowanie.

😢Proroctwo CARLO ACUTISA dla POLSKI: „Znak na niebie POTWIERDZA, że proroctwo JUŻ SIĘ WYPEŁNIA!”

Święty Szczepan w Innych Kulturach

Święto Szczepana obchodzone jest nie tylko w Polsce. W wielu krajach europejskich jest to dzień wolny od pracy.

  • Irlandia: Dzień ten znany jest jako Lá Fhéile Stiofáin lub Lá an Dreoilín (Dzień Strzyżyka). Tradycja "wrenboys" polega na tym, że ludzie w starych ubraniach i słomianych kapeluszach odwiedzają domy, śpiewając i tańcząc.
  • Katalonia (Hiszpania): Dzień Sant Esteve, obchodzony 26 grudnia, jest tradycyjnym katalońskim świętem, uświetnianym świąteczną ucztą, na którą składa się cannelloni.
  • Austria i Niemcy: Stephanitag jest dniem wolnym od pracy, szczególnie w katolickiej Austrii. Na terenach Bawarii zachowały się zwyczaje, takie jak uroczyste przejażdżki konne czy błogosławieństwo koni.
  • Serbia: Święty Szczepan jest patronem Serbii. Dzień jego święta przypada na 9 stycznia (według kalendarza juliańskiego). Średniowieczni władcy Serbii przyjmowali na koronacjach imię Stefan. Dzień Świętego Szczepana jest również obchodzony jako Dzień Republiki Serbskiej.

Patronaty i Znaczenie

Święty Szczepan jest patronem woźniców, stangretów, stajennych, murarzy, krawców, kamieniarzy, tkaczy, stolarzy i bednarzy. Jest również patronem ministrantów, budowniczych, trumienników, diakonów, koni i górników. Wzywany jest przy bólach głowy.

Oddając cześć pierwszemu męczennikowi Kościoła, warto rozważyć głęboką prawdę o tym, że Bóg zawsze wyprowadza dobro z cierpienia, gdy cierpienie to w modlitwie zjednoczy się z Chrystusem. Modlitwa św. Szczepana za swoich oprawców - „Panie, nie poczytaj im tego grzechu” - jest przykładem miłości i przebaczenia w obliczu największego cierpienia.

Ikona przedstawiająca św. Szczepana z palmą męczeństwa i kamieniami

tags: #kiedy #jest #swieto #szczepana

Popularne posty: