„Dzisiaj w Betlejem” to jedna z tych kolęd, które momentalnie wprawiają w świąteczny nastrój. Wesoła, skoczna melodia i proste słowa sprawiają, że śpiewają ją wszyscy - od maluchów w przedszkolu po dziadków przy wigilijnym stole. To taki hit Bożego Narodzenia, który potrafi rozkręcić każdą pasterkę. Kiedy tylko zabrzmi, nie sposób siedzieć bezczynnie - nogi same rwą się do rytmu, a uśmiech pojawia się na twarzy.
A o czym opowiada? Oczywiście o najważniejszej nocy w Betlejem! Jest o aniołach, którzy ogłosili narodziny Jezusa, o pasterzach, którzy pierwsi przybiegli złożyć pokłon, i o Trzech Królach z darami. Ale to nie tylko historia - refren niesie przesłanie, że Chrystus przynosi radość i wolność, a my możemy świętować razem z nim. Ta kolęda to jak esencja świąt: radość, wspólnota i wiara w lepsze jutro.
Choć z roku na rok przybywa świątecznych piosenek, wykonywanych przez gwiazdy estrady i często wpadających w ucho, nie wyobrażamy sobie wigilii bez tradycyjnych kolęd. „Wśród nocnej ciszy”, „Dzisiaj w Betlejem”, „Bóg się rodzi” - to właśnie one stają się naszymi świątecznymi „hitami”. Dlaczego do nich wracamy? „Wspomnienia kolęd odnoszą nas do przyjemnych spotkań w rodzinie, beztroskiego dzieciństwa, gdy Boże Narodzenie przeżywało się ze zdwojoną siłą” - twierdzi ksiądz Grzegorz Nogal z parafii św. Szczepana w Warszawie.
Kolędy są dla świąt tym, czym śpiew na uroczystościach - podkreślają podniosłość wydarzenia, ubogacają je. Tak właśnie dzieje się podczas wigilii. „Wigilia bez kolęd byłaby sucha, niepełna, jakby brakowało jednego dania na stole...” - mówi ksiądz Grzegorz. Ale to nie główny powód ich śpiewania. Kolędy są bowiem częścią tradycji chrześcijańskiej, która zwraca uwagę na to, co jest najważniejsze w Bożym Narodzeniu, a jest to historia narodzin Pana Jezusa sprzed 2000 tysięcy lat, warunki, w jakich miało to miejsce, oczekiwanie na Zbawiciela.
"Pieśń o narodzeniu pańskim" - to oryginalny tytuł kolędy znanej pod nazwą "Bóg się rodzi", której pierwszy zapis pochodzi z 1792 roku. Jej autorstwo przypisuje się oświeceniowemu poecie, Franciszkowi Karpińskiemu. Dowodzi tego charakter kolędy - bardzo wyróżniającej się na tle ówczesnych utworów ludowych. Uderza jej poważny ton: "Bóg się rodzi, moc truchleje", podkreślając wagę wydarzenia.
"To opowieść o zwycięstwie i potędze Boga oraz o tym, że przepowiednie proroków sprzed tysięcy lat się spełniły i spełniają. Bóg konsekwentnie realizuje swoje plany, a w tym planie także my mamy swoje miejsce" - mówi ksiądz Grzegorz. Refren pieśni, fragment Ewangelii św. Jana, jest świadectwem spełnienia się przepowiedni proroków. Ta ostatnia strofa, pięciozwrotkowej kolędy, jest apelem narodu o wolność i siłę przetrwania tego złego czasu.
"W żłobie leży" to jedna z najstarszych polskich kolęd, powstała w XVII lub XVIII wieku. Prawdopodobnie jej autorem jest słynny królewski kaznodzieja, Piotr Skarga.
W żłobie leży, któż pobieży kolędować Małemu Jezusowi Chrystusowi, dziś nam narodzonemu? Pastuszkowie, przybywajcie, Jemu wdzięcznie przygrywajcie, jako Panu naszemu.
Pieśń wpisuje się w krąg kolęd ludowych, chętnie śpiewanych przez tłumy wiernych. Refren pomagał w zapamiętaniu treści kolędy. Jej tematem jest pielgrzymowanie ubogich pastuszków i ludzi do żłobka narodzonego Chrystusa i zachęcanie do oddania mu czci.
"Lulajże, Jezuniu" to tradycyjna polska kolęda, powstała w drugiej połowie XVII wieku. To jedna z bardziej wzruszających kolęd, opowiadająca o matczynych, rodzicielskich uczuciach. Matce kołyszącej w ramionach dziecko przygrywa muzyka na melodię kołysanki. Niektórzy śpiewają ją dzieciom przed snem.
Kolęda „Lulajże, Jezuniu”, śpiewana przy wigilijnym stole, porusza serca, raczone wspomnieniami słodkiego dzieciństwa pod opieką matek. Kolęda stanowiła inspirację dla wielu twórców, m.in. Fryderyk Chopin wykorzystał jej motyw w środkowej części swego Scherzo h-moll op. 20. Cytat z kolędy pojawił się również w utworze Jacka Kaczmarskiego pt. Wigilia na Syberii. W III akcie Betlejem polskiego Lucjana Rydla chór aniołów śpiewa Lulajże, Jezuniu.
Kolęda "Lulajże, Jezuniu" kojarzona jest z polskością, do jej melodii niejednokrotnie układano więc w związku z aktualnymi wydarzeniami nowe teksty o wymowie patriotycznej.
"Cicha noc" to jedna z najbardziej znanych kolęd na świecie. Do tej pory przetłumaczono ją na 300 języków. Po raz pierwszy wykonano ją podczas pasterki w 1818 r. w austriackim Oberndorf bei Salzburg, wierni mogli tam usłyszeć aż 7 zwrotek tej kolędy. Do dziś zachowały się tylko 4 strofy. Autorem oryginalnych słów niemieckich "Stille Nacht" był Joseph Mohr, melodię ułożył Franz Xaver Gruber. Słowa polskiej wersji tej kolędy z 1930 r. zawdzięczamy zaś Piotrowi Maszyńskiemu.
W pieśni urzeka przede wszystkim piękna melodia, oddająca nastrój nocy narodzin Zbawiciela. Ksiądz Grzegorz wpisuje ją jednak w krąg kolęd mocno skomercjalizowanych, płynących z odbiorników zarówno w aucie, jak i w hipermarkecie.
"Dzisiaj w Betlejem" to tradycyjna polska kolęda, nieznanego autorstwa. Pierwszy jej zapis pochodzi ze śpiewnika ks. Siedleckiego z 1878 r., ale w przekazie ustnym funkcjonowała z pewnością dużo wcześniej. Ze skoczną melodią współgra temat kolędy: ogłaszanie radosnej nowiny narodzin Chrystusa, które opiewają wszyscy ludzie: pasterze, króle, a także zwierzęta.
Najprawdopodobniej ta radosna kolęda pochodzi z okolic Małopolski. I choć niektóre źródła wskazują, że jej tekst powstał już w XVII wieku, to pierwszy raz opublikowana została w 1878 roku w śpiewniku ks. Jana Siedleckiego, ze Zgromadzenia Księży Misjonarzy. W zbiorze, przeznaczonym głównie dla młodzieży, ksiądz Siedlecki zgromadził znane świąteczne utwory, co znacznie wpłynęło na ich popularyzację.
Ta prosta, lecz budząca wielką radość i nadzieję pieśń opowiada o wydarzeniach w Betlejem, w czasie niezwykłej nocy narodzenia Jezusa. Anonimowy autor w siedmiu zwrotkach opisuje najważniejsze momenty towarzyszące Świętej Rodzinie - akt narodzin Mesjasza, pierwsze wspólne chwile, wizytę trzech Mędrców ze Wschodu. Trzy ostatnie zwrotki są zaś prostym hymnem wysławiającym Boga, który przyszedł na świat w postaci maleńkiego dziecka. Całość utworu dopełnia skoczny refren, którego melodia i tekst nadają kolędzie niezwykle lekki i wesoły ton.
Co ciekawe, kolęda „Dzisiaj w Betlejem” należy do grupy tzw. kolęd patriotycznych. Na wzór jej melodii powstało wiele pieśni patriotycznych, w tym także wersji protestanckiej oraz prawosławnej, głównie na terenach Ukrainy i Białorusi. Podobny tekst oraz melodię posiada również wschodnia kolęda pod tytułem "Nebo i zemlia nyni torżestwujut".
„Zdrow bądź, Krolu Anjelski” to najstarsza zachowana kolęda polska. Znalazł ją sławny profesor, historyk literatury polskiej Aleksander Brückner w rękopisie Biblioteki Załuskich w Petersburgu. Tekst zapisany został w kazaniu z 1424 roku Jana Szczekny, magistra praskiego, późniejszego mnicha cysterskiego i spowiednika królowej Jadwigi, od 1407 profesora teologii na uniwersytecie krakowskim. Prawdopodobnie kolęda ta była tłumaczeniem łacińskiego utworu "Ave rex angeleorum". Kolęda jest bardzo długa, liczy 14 (w niektórych redakcjach 17) wersów. W najbliższej oryginałowi wersji może być bardzo niezrozumiała.
Zdrow bądź, krolu anjelski K nam na świat w ciele przyszły, Tyś za jisty Bog skryty, W święte, czyste ciało wlity.
Tradycja kolędowania trwa w Polsce od wigilii do początku lutego. Zazwyczaj te cudowne pieśni, którymi są kolędy i pastorałki, śpiewamy z pamięci, jednak mało kto potrafi powiedzieć coś więcej na temat pochodzenia czy historii konkretnych utworów.
tags: #dzisiaj #w #betlejem #organh
Znaczenie prezentów – czy naprawdę podarunki są takie ważne?
W obecnych czasach, gdy dostęp do wszystkiego jeszcze nigdy nie był taki prosty, a sklepowe półki uginają się od przeróżnych przedmiotów, ciężko jest znaleźć coś, co nada się na prezent i uszczęśliwi drugą osobę. Wiele rzeczy obdarowany może po prostu kupić sobie sam, tak więc kupowanie komuś dziesiątego krawata, czy nowej patelni, zdaje się powoli tracić sens. Znaczenie podarunków ewoluowało i dzisiaj obdarowany oczekuje raczej rzeczy, która go zaskoczy i będzie absolutnie wyjątkowa. Może niech to będzie coś, na co nigdy by nie wpadł i nie domyśliłby się, że dostanie właśnie to?! Pozytywne zaskoczenie, radość, wdzięczność i wzruszenie, to emocje które idealnie określają to, jaki powinien być prezent idealny, na miarę XXI wieku.
Copyright ©2021 | niebanalne-prezenty.pl | Wszelkie prawa zastrzeżone.