Boże Narodzenie, znane również jako Narodzenie Pańskie, jest jednym z najważniejszych świąt w tradycji chrześcijańskiej, upamiętniającym przyjście na świat Jezusa Chrystusa. Zgodnie z nauką Kościoła, narodziny te miały mieć miejsce 25 grudnia w pierwszym roku naszej ery, chociaż badania historyczne wskazują, że właściwa data przypada między 8 a 2 rokiem przed naszą erą. Pierwsza wzmianka o obchodzeniu Bożego Narodzenia pochodzi z IV wieku z Rzymu.
Tak ważne wydarzenie w roku liturgicznym poprzedzone jest kilkutygodniowym okresem oczekiwania, zwanym Adwentem. Punktem kulminacyjnym tych przygotowań jest Wigilia Bożego Narodzenia, obchodzona 24 grudnia. W tym dniu zgromadzone rodziny zasiadają do uroczystej wieczerzy, po uprzednim przełamaniu się opłatkiem na znak miłości, przyjaźni i przebaczenia. O północy w kościołach rozpoczyna się radosne nabożeństwo - tzw. pasterka - gdzie świętuje się uroczyście narodziny Chrystusa.
Ze świętami Bożego Narodzenia związanych jest wiele zwyczajów, z których część ma swoje korzenie w obrzędach pogańskich. Choinki na przykład uważane były w wielu kulturach za symbol życia, ale dopiero kilka wieków temu obyczaj ubierania choinki przejął Kościół Katolicki. Śpiewanie kolęd zrodziło się natomiast jeszcze przed narodzinami Jezusa i miało swój początek w tzw. rzymskich calendae, kiedy to 1 stycznia konsulowie obejmowali swój urząd, co oznaczało początek nowego roku administracyjnego. Z tej okazji śpiewano radosne pieśni i wręczano sobie upominki.
Tradycje świąteczne na świecie są niezwykle różnorodne. W Hiszpanii prezenty przynoszą "Trzej Królowie" 6 stycznia. W Finlandii Wigilia to czas odwiedzania cmentarzy. W Japonii popularnym zwyczajem jest jedzenie kurczaka z KFC. W Meksyku obchodzona jest Las Posadas - procesja upamiętniająca poszukiwania schronienia przez Maryję i Józefa.
Ścisłe określenie czasu powstania liturgicznego święta narodzin Chrystusa, podobnie jak powód umieszczenia go w kalendarzu liturgicznym w dniu 25 grudnia, jest kwestią nadal dyskutowaną przez uczonych. W II wieku n.e. w Egipcie pojawiło się święto Bożego Narodzenia obchodzone 6 stycznia, które zbiegało się z dniem urodzin boga Słońca Ajona. Kult Mitry był bardzo popularny w Rzymie i na Bliskim Wschodzie. Gdy chrześcijaństwo stało się religią państwową, chrześcijanie, aby osłabić kult Mitry, przyjęli, że 25 grudnia, dotychczas obchodzony jako dzień urodzin Mitry, będzie dniem narodzin Jezusa. Święto Bożego Narodzenia zostało chętnie zaakceptowane, ponieważ było wariantem pogańskiego święta Ajona - święta przesunięcia Słońca.
Istnieją różne wyjaśnienia obrania tej daty dla liturgicznej celebracji Bożego Narodzenia. Najbardziej popularna wśród uczonych interpretacja uznaje, że chrześcijanie, nie znając faktycznej daty narodzin Chrystusa, obrali tę datę jako symboliczną. Był to dzień bliski dniowi przesilenia zimowego. W II-IV wieku 25 grudnia obchodzono dzień urodzin Mitry. Cesarz Aurelian nakazał w 274 roku, by w tym dniu obchodzono święto synkretycznego kultu Sol Invictus - narodziny boga Słońca. Świętowanie narodzin Boga-Człowieka, Jezusa Chrystusa, nazywanego „Słońcem sprawiedliwości”, „Światłością świata”, było chrześcijańską odpowiedzią na ten kult pogański.
Inni historycy starożytnego chrześcijaństwa uważają, że wybór daty był inspirowany apokryfami Nowego Testamentu, które mówiły, że poczęcie Chrystusa dokonało się 25 marca. Stąd obliczono, że jego narodzenie powinno przypadać dziewięć miesięcy później: 25 grudnia.
Liturgiczne święto Bożego Narodzenia rozprzestrzeniło się począwszy od IV wieku w Kościele zachodnim szybko. Sprzyjało temu przyjęcie go na dworze cesarskim Konstantyna Wielkiego. Celebracja święta Bożego Narodzenia stawała się popularna także w Kościele wschodnim. Wcześniej, na Wschodzie rocznicę narodzenia Chrystusa obchodzono w uroczystość Epifanii, która przypadała 6 stycznia.
W Kościołach katolickich Boże Narodzenie jest drugim co do ważności świętem po Wielkanocy, obchodzonym 25 i 26 grudnia. Obchód świąt poprzedzony jest przygotowawczym okresem Adwentu. Świętowanie Narodzenia Pańskiego rozpoczyna się po zmierzchu 24 grudnia, w wigilię Bożego Narodzenia. Wówczas wierni spożywają wieczerzę wigilijną, dzielą się opłatkiem, składają sobie życzenia, śpiewają kolędy, obdarowują się prezentami i czytają Ewangelię mówiącą o Narodzeniu Chrystusa. W okolicy północy w kościołach odprawiana jest uroczysta Msza święta - Pasterka. 25 grudnia wierni spożywają uroczysty obiad i odwiedzają się wzajemnie. 26 grudnia obchodzony jest drugi dzień uroczystości Bożego Narodzenia, wspomina się wówczas św. Szczepana, pierwszego Diakona i Męczennika.
Wyznawcy prawosławia Boże Narodzenie obchodzą na ogół 13 dni później niż katolicy, ponieważ korzystają z kalendarza juliańskiego zamiast gregoriańskiego. W niektórych państwach, w których stosowany jest kalendarz nowojuliański - np. w Grecji, Bułgarii, Rumunii, Wigilia jest 6 stycznia. Rozpoczyna się od dzielenia prosforą. Zawsze musi być kutia. Później, w nocy z 6 na 7 stycznia, wierni uczestniczą w kilkugodzinnych liturgiach, które są odpowiednikiem pasterki w kościele katolickim.
W związku z przejściem na kalendarz gregoriański, wyznawcy prawosławia i grekokatolicy pochodzący z Ukrainy świętowali Boże Narodzenie 25 grudnia 2023 roku. Polski Autokefaliczny Kościół Prawosławny (PAKP) nie zmienił zasad i w dalszym ciągu korzysta w roku liturgicznym z kalendarza juliańskiego.
W Polsce Boże Narodzenie jest dniem ustawowo wolnym od pracy. Dzień 25 grudnia jest pierwszym dniem świąt, a 26 grudnia drugim dniem świąt. Wigilia Bożego Narodzenia, 24 grudnia, od 2025 roku jest również dniem wolnym od pracy. W 2026 roku Boże Narodzenie wypada w następujące dni:
Osoby należące do kościołów i innych związków wyznaniowych, których święta religijne nie są dniami ustawowo wolnymi od pracy, mogą na własną prośbę uzyskać zwolnienie od pracy na czas niezbędny do obchodzenia tych świąt, zgodnie z wymogami wyznawanej przez siebie religii. Zwolnienia te udzielane są w trybie określonym w ustawie o gwarancjach wolności sumienia i wyznania.
tags: #boze #narodzenie #wtorek
Znaczenie prezentów – czy naprawdę podarunki są takie ważne?
W obecnych czasach, gdy dostęp do wszystkiego jeszcze nigdy nie był taki prosty, a sklepowe półki uginają się od przeróżnych przedmiotów, ciężko jest znaleźć coś, co nada się na prezent i uszczęśliwi drugą osobę. Wiele rzeczy obdarowany może po prostu kupić sobie sam, tak więc kupowanie komuś dziesiątego krawata, czy nowej patelni, zdaje się powoli tracić sens. Znaczenie podarunków ewoluowało i dzisiaj obdarowany oczekuje raczej rzeczy, która go zaskoczy i będzie absolutnie wyjątkowa. Może niech to będzie coś, na co nigdy by nie wpadł i nie domyśliłby się, że dostanie właśnie to?! Pozytywne zaskoczenie, radość, wdzięczność i wzruszenie, to emocje które idealnie określają to, jaki powinien być prezent idealny, na miarę XXI wieku.
Copyright ©2021 | niebanalne-prezenty.pl | Wszelkie prawa zastrzeżone.