Liczba wysyłanych listów drastycznie spadła na przestrzeni lat. W 1972 roku po kraju krążyło prawie 1,6 miliarda listów. Dziesięć lat później, w 2009 roku, liczba ta zmniejszyła się o miliard. W obliczu tego trendu pojawia się pytanie: kto i dlaczego jeszcze pisze listy? Co mamy sobie w nich do powiedzenia i kiedy są one dla nas ważne?
Tradycja pisania listów sięga czasów starożytnych. Już w III tysiącleciu p.n.e. w Mezopotamii używano pisma klinowego na glinianych tabliczkach do przekazywania informacji. W starożytnym Egipcie i Chinach korespondencja również odgrywała znaczącą rolę. W dawnej Polsce istniały "wici", którymi zwoływano rycerzy na wyprawy wojenne, a pierwsi Piastowie utrzymywali posłańców dworskich.
W średniowieczu zakonnicy, zajmujący się pisaniem ksiąg, opracowywali listy i pisma dla władców i możnych. Umiejętność ta była wysoko ceniona i opłacana. Wraz z rozwojem transportu listy zaczęły docierać do adresatów szybciej. Początki pisania listów w kontekście chrześcijaństwa są również znaczące - listy apostolskie stanowiły podstawowy sposób komunikacji z rodzącymi się wspólnotami, a niektóre z nich włączono do kanonu Pisma Świętego.
W XIX wieku korespondencja była często jedyną formą rozmowy na odległość. Oprócz listów miłosnych i zaproszeń pisano listy publiczne, kondolencje, gratulacje, życzenia i prośby. Zdarzały się nawet listy mające na celu zapoznanie dwóch osób. Młode kobiety regularnie korespondowały z przyjaciółmi, a zamężne kobiety z rodziną.
Dla ułatwienia komunikacji na odległość, w 1840 roku królowa Wiktoria wprowadziła w Wielkiej Brytanii "Centową pocztę" (Penny post), wprowadzając znaczki pocztowe. Pierwsze znaczki przedstawiały wizerunek królowej i kosztowały zaledwie jednego pensa, co znacząco usprawniło działalność poczty.
Listy to nie tylko wymiana informacji. Dla wielu osób stanowią one skarbnicę wspomnień i emocji. Beata, pisarka i nauczycielka angielskiego, która wyemigrowała do Kostaryki, wspomina miesiące oczekiwania na listy z Polski. W listach od przyjaciółek, młodych matek, znajdowała nie tylko codzienne sprawy, ale także pocztówki, zdjęcia, zasuszone kwiaty, wycinki z gazet, horoskopy, a nawet kamyczki - drobne przedmioty, które tworzyły ich wspólną rzeczywistość.
"Te listy może nie mają dziś wartości historycznej, ale dużo dla mnie znaczą" - mówi Beata. Przechowuje dziesiątki listów, z których każdy był pisany przez kilka dni, na raty, w przerwach między karmieniem, przewijaniem, gotowaniem i sprzątaniem. Wkładano w nie "bardzo osobiste sprawy".
Listy odgrywały również rolę w budowaniu i podtrzymywaniu bliskich relacji. Beata podkreśla, że mimo odległości i życia w innym kraju, dzięki korespondencji czuła się częścią swojej społeczności, swoich ludzi. Listy pozwalały jej tęsknić za polskim chlebem, zapachem bzów i radością powrotu bocianów, a jednocześnie utwierdzały ją w poczuciu przynależności.
Podobnie dla Marka, który dla swojej ukochanej napisał pierwszy list, korespondencja była sposobem na wyrażenie uczuć, choć nie zawsze wprost. Trudno było skoncentrować się na lekturze, gdy ktoś patrzył przez ramię, a niedopowiedzenia między wierszami budziły nadzieję i emocje. Nawet po latach, wspomnienie tych listów pozostało żywe.
W dzisiejszych czasach, w erze cyfrowej komunikacji, pisanie listów staje się formą sztuki i świadomego zwolnienia tempa. Magdalena, zafascynowana pierwszą połową XX wieku, poszukuje piękna w drobnostkach i autentyczności. Jej korespondencja z Martyną to nie tylko wymiana zdań, ale minidzieła sztuki. W kopertach znajdują się stare obrazki, medaliony, guziczki, koraliki - skarby wyszperane na targach staroci.
Magdalena i Martyna tworzą swoje listy z pietyzmem, używając pióra, papeterii w starym stylu, koronki. Proces tworzenia listów, które potrafią mieć po 20 stron, trwa od kilku dni do tygodnia. To kwestia priorytetów, dobrej woli i chęci. "Przecież pisać można wszędzie" - mówi Martyna, która skrobie coś w autobusie lub nad rzeką, spisując luźne myśli, by potem je przepisać na czysto lub dołączyć do listów.
Dla tych młodych kobiet pisanie listów to sposób na "przeżywanie codzienności powoli", na odnalezienie piękna w świecie, który często jest pełen wirtualnych twory i "robotów". Listy pozwalają na głębsze przemyślenie i wyrażenie myśli niż szybkie wiadomości tekstowe, a także na budowanie głębszych relacji międzyludzkich.
Martyna podkreśla, że w dzisiejszych czasach brakuje szacunku do życia i radości z drobiazgów. Pamiętając o opowieściach dziadka o trudnym, ale pełnym szacunku czasie młodości, w swoich listach używa starannego języka, szukając piękniejszych słów. Nawet o codziennych sprawach można napisać "z klasą".
Pisanie listów wymagało i nadal wymaga pewnych umiejętności i znajomości zasad. W przeszłości uczono tego na lekcjach języka polskiego. List składał się z trzech części: wstępu (odpowiedź na otrzymany list, relacja), rozwinięcia (główne treści, prośby, pytania) i zakończenia (pozdrowienia, życzenia). Listy pisano ręcznie, a napisanie ich na maszynie do pisania było uznawane za niegrzeczne.
Istotne było dbanie o estetykę pisma. Jeśli pismo było nieczytelne, należało je poprawić. Unikano skreśleń, dopisków i post scriptum (P.S.), które świadczyły o pośpiechu i braku przemyślenia. Listów nie pisano pod wpływem emocji czy alkoholu, pamiętając, że papier przyjmie więcej, niż później chcielibyśmy powiedzieć, a treść zapisana na papierze nie jest chroniona hasłem.
Listy adresowano starannie, podając w prawym górnym rogu miejsce i datę. Zwrot do adresata, np. "Droga Ciociu!", "Najmilsza Gosiu!", poprzedzał główną treść. Po wołaczu stosowano wykrzyknik (lub przecinek w bardziej oficjalnych listach). Po przerwie, od wielkiej litery, zaczynała się główna część listu.
Wybór papieru był ważny - prosty, gładki, biały lub jasny arkusz był preferowany. Kolorowe papeterie, często uznawane za kiczowate, nie były zalecane. W przypadku braku odpowiedniej papeterii, wystarczył papier do drukarki i biała koperta. Unikano kartek wyrwanych z zeszytu.
Aby zabezpieczyć listy przed niepowołanym wzrokiem, stosowano lakowanie lub zaklejanie kopert płatkami papieru. Do pisania listów często używano wiecznych piór, co nadawało im charakteru. Używano czarnego lub niebieskiego atramentu. Po napisaniu list starannie składano i wkładano do koperty, którą adresowano z wielką starannością, aby ułatwić pracę poczcie i okazać szacunek odbiorcy.
9 października obchodzony jest Międzynarodowy Dzień Pisania Listów, który przypomina o pięknie i wartości tej tradycyjnej formy komunikacji. Jest to doskonała okazja, aby napisać list do bliskiej osoby, zorganizować warsztaty pisania listów lub wysyłać listy do osób potrzebujących wsparcia.
W dobie cyfryzacji, gdzie komunikacja jest szybka i często powierzchowna, listy oferują coś wyjątkowego. Pozwalają na głębsze i bardziej osobiste wyrażenie myśli i uczuć, a także stanowią trwały zapis, który można przechowywać i do którego można wracać po latach. Pisanie listów rozwija umiejętności językowe, kreatywność i pozwala na budowanie głębszych relacji międzyludzkich.
tags: #zwyczaj #pisania #listow
Znaczenie prezentów – czy naprawdę podarunki są takie ważne?
W obecnych czasach, gdy dostęp do wszystkiego jeszcze nigdy nie był taki prosty, a sklepowe półki uginają się od przeróżnych przedmiotów, ciężko jest znaleźć coś, co nada się na prezent i uszczęśliwi drugą osobę. Wiele rzeczy obdarowany może po prostu kupić sobie sam, tak więc kupowanie komuś dziesiątego krawata, czy nowej patelni, zdaje się powoli tracić sens. Znaczenie podarunków ewoluowało i dzisiaj obdarowany oczekuje raczej rzeczy, która go zaskoczy i będzie absolutnie wyjątkowa. Może niech to będzie coś, na co nigdy by nie wpadł i nie domyśliłby się, że dostanie właśnie to?! Pozytywne zaskoczenie, radość, wdzięczność i wzruszenie, to emocje które idealnie określają to, jaki powinien być prezent idealny, na miarę XXI wieku.
Copyright ©2021 | niebanalne-prezenty.pl | Wszelkie prawa zastrzeżone.