16 lipca w liturgii Kościoła katolickiego obchodzone jest wspomnienie Najświętszej Maryi Panny z Góry Karmel, znanej również jako Matka Boża Szkaplerzna. Wydarzenie to nawiązuje do bogatej historii duchowości karmelitańskiej i szczególnego kultu maryjnego związanego ze szkaplerzem.
Historia szkaplerza karmelitańskiego sięga XII wieku. Pierwotnie, duchowi synowie proroka Eliasza prowadzili życie modlitwy na Górze Karmel w Palestynie, nazywając siebie Braćmi Najświętszej Maryi Panny z Góry Karmel. Ze względu na prześladowania, zakon przeniósł się do Europy. Kościół uznał ich regułę życia, co dało prawny początek Zakonowi Karmelitów. W nowym środowisku zakon promieniował przykładem świętości, choć nie uniknął też trudności.
Góra Karmel jest miejscem o bogatej historii biblijnej, gdzie prorok Eliasz bronił czystości wiary Izraela w Boga żywego. W XII wieku po Chrystusie, prześladowani przez Turków, duchowi synowie Eliasza, prowadzący życie kontemplacyjne na Karmelu, przybyli do Europy. Również tam spotykali się z niechęcią.
Współcześnie, tytuł "Matka Boża z Góry Karmel" jest używany od XIV wieku, stanowiąc kompendium dobrodziejstw Patronki. W Dziewicy Maryi, Matce Boga i typie Kościoła, karmelici odnajdują doskonały obraz tego, czym pragną się stać. Maryja jest dla nich patronką, Matką i Chlubą Zakonu, zawsze postrzeganą jako "Dziewica Najczystsza".
Szczególne znaczenie dla Zakonu Karmelitów i jego czcicieli ma wydarzenie z nocy z 15 na 16 lipca 1251 roku. Wówczas to, jak podają kroniki, święty generał zakonu, angielski karmelita św. Szymon Stock, który zmobilizował swoich braci i zawierzył się Maryi, prosząc Ją o pomoc, miał wizję. Podczas modlitwy słowami antyfony "Flos Carmeli" (Kwiecie Karmelu), ukazała mu się Matka Boża w otoczeniu aniołów. Wskazując na szkaplerz, powiedziała:
„Przyjmij, najmilszy synu, Szkaplerz twego zakonu jako znak mego braterstwa, przywilej dla ciebie i wszystkich karmelitów. Kto w nim umrze, nie zazna ognia piekielnego. Oto znak zbawienia, ratunek w niebezpieczeństwach, przymierze pokoju i wiecznego zobowiązania”.
Św. Szymon Stock z radością przyjął ten dar i nakazał rozpowszechnienie go w całej rodzinie zakonnej, a z czasem również wśród świeckich.
Szkaplerz pierwotnie był wierzchnią szatą, używaną przez dawnych mnichów w czasie codziennych zajęć, aby chronić habit przed zabrudzeniem. Spełniał rolę fartucha gospodarczego. Następnie przez szkaplerz rozumiano szatę nałożoną na habit. Jest to część ubioru wielu zakonów, m.in. benedyktynów, cystersów czy dominikanów.
Współcześnie szkaplerz oznacza strój, który jest zewnętrznym znakiem przynależności do bractwa, związanego z jakimś zakonem. Na przestrzeni wieków powstały różne rodzaje szkaplerzy, różniące się kolorem, np. brunatny (karmelitański), czarny (serwitów), biały (trynitarzy), niebieski (teatynów) i inne.
Ponieważ noszenie pełnego szkaplerza było niewygodne, z biegiem lat zamieniono go na dwa małe kawałki płótna, zazwyczaj z odpowiednimi wizerunkami. Na dwóch tasiemkach noszono go w taki sposób, że jedno płócienko znajdowało się na plecach (stąd łacińska nazwa scapulare), a drugie na piersi. Taką formę zachowały szkaplerze do dnia dzisiejszego. W przypadku szkaplerza karmelitańskiego, na jednym kawałku powinien znajdować się wizerunek Matki Bożej Szkaplerznej, a na drugim - Najświętszego Serca Pana Jezusa.
Z końcem XV wieku do łask związanych ze szkaplerzem dołączono tzw. przywilej sobotni. Jest on oparty na objawieniu, jakie miał otrzymać papież Jan XXII. Według tego przywileju, Maryja obiecała, że każdy noszący szkaplerz i żyjący zgodnie z jego zobowiązaniami zostanie uwolniony z czyśćca w pierwszą sobotę po jego śmierci. Objawienie to miało miejsce 3 marca 1322 roku.
Cały szereg papieży wypowiadał się z pochwałami na temat szkaplerza i nabożeństwa z nim związanego, uposażając je licznymi odpustami. Stolica Apostolska zezwoliła na uproszczoną formę szkaplerza, a nawet na zastępowanie go medalikiem szkaplerznym. Orzeczenia w tej sprawie wydali m.in. Paweł V (1609 r.) i Benedykt XIV (+1758). Papież Pius XII również potwierdził znaczenie szkaplerza w liście do przełożonych Karmelu z okazji 700-lecia jego istnienia.
Należy jednak zaznaczyć, że nie ma ani jednego aktu urzędowego Stolicy Apostolskiej, który oficjalnie i w pełni aprobowałby przywilej sobotni. O samym przywileju milczą najstarsze źródła karmelitańskie.
Nabożeństwo szkaplerza należało kiedyś do najpopularniejszych form czci Matki Bożej. Wskutek tego, do dziś spotyka się wiele obrazów Matki Bożej Szkaplerznej, ołtarzy i kościołów pod tym wezwaniem. We Włoszech istnieją setki takich kościołów, a w Polsce blisko sto. Wiele obrazów i figur zasłynęło cudami, stając się miejscami pielgrzymkowymi, a niektóre z nich zostały ukoronowane papieskimi koronami.
Szkaplerz w obecnej formie jest bardzo wygodny do noszenia. Nosili go liczni władcy europejscy i niemal wszyscy królowie polscy, poczynając od św. Jadwigi i Władysława Jagiełły. Nosili go również liczni święci, m.in. św. Jan Bosko, św. Maksymilian Maria Kolbe i św. Wincenty a Paulo. Sam św. Jan Paweł II przyjął szkaplerz w wieku 10 lat.
Sama Matka Boża, kończąc swoje objawienia w Lourdes i Fatimie, ukazała się w szkaplerzu, wyrażając wolę, by wszyscy go nosili. Na wzór szkaplerza karmelitańskiego powstały także inne formy pobożności, jednakże ten pozostał najważniejszy i najbardziej rozpowszechniony.
Noszenie szkaplerza jest wyrazem naszej pewności co do macierzyńskiej pomocy Najświętszej Maryi Panny. Maryja nigdy nas nie opuszcza, prowadzi nas bezpieczną drogą, opiekuje się nami i pomaga przezwyciężać trudności, grzechy i pokusy. Ci, którzy z pobożnością noszą szkaplerz, mogą liczyć na to, że macierzyńska opieka Matki Bożej sięga także poza granice naszej śmierci, prowadząc nas w wieczną i szczęśliwą przyszłość.
Szkaplerz może służyć jako wielka pomoc za życia, ale także po śmierci. Nie jest jednak amuletem chroniącym przed nieszczęściem, lecz może przyczynić się do uświęcenia życia, otrzymywania łask i pogłębienia miłości do Matki Bożej. Noszenie szkaplerza oznacza także poświęcenie się Niepokalanemu Sercu Maryi, co nakłada na nas obowiązek naśladowania Jej cnót, zwłaszcza czystości i pokory, szerzenia czci do Maryi, codziennego odmawiania wyznaczonej modlitwy oraz nieustannego noszenia poświęconego szkaplerza.
Szkaplerz zachęca do zawierzenia siebie Maryi i oddania się Jej pod opiekę. Jest znakiem przynależności do Matki Bożej. Umacnia naszą wiarę, uwydatniając prawdę o Bożej sprawiedliwości i czyśćcu. Zachęca do życia w taki sposób, by uniknąć kary po śmierci, zapewniając, że miłość i opieka Matki Bożej towarzyszy nam nie tylko w życiu doczesnym, ale i wiecznym.
Warto zastanowić się, czy nie należałoby przywrócić zwyczaju noszenia szkaplerza przez naszych przodków. Czy mamy go na sobie, czy nasze dzieci go noszą? Czy wytłumaczyliśmy im, co on oznacza i do czego zobowiązuje? Zobowiązuje do uczciwego życia. Nie można nakrywać szatą Matki Bożej grzesznego serca.
Wspomnienie Matki Bożej z Góry Karmel przypomina nam o Jej nieustannej obecności i opiece. Wzywa do odnowienia zawierzenia się Jej i podążania za Jezusem pod Jej przewodnictwem. Jest to czas refleksji nad głębokim znaczeniem szkaplerza jako znaku miłości i obietnicy zbawienia.
tags: #uroczystosc #matki #bozej #z #gory #karmel
Znaczenie prezentów – czy naprawdę podarunki są takie ważne?
W obecnych czasach, gdy dostęp do wszystkiego jeszcze nigdy nie był taki prosty, a sklepowe półki uginają się od przeróżnych przedmiotów, ciężko jest znaleźć coś, co nada się na prezent i uszczęśliwi drugą osobę. Wiele rzeczy obdarowany może po prostu kupić sobie sam, tak więc kupowanie komuś dziesiątego krawata, czy nowej patelni, zdaje się powoli tracić sens. Znaczenie podarunków ewoluowało i dzisiaj obdarowany oczekuje raczej rzeczy, która go zaskoczy i będzie absolutnie wyjątkowa. Może niech to będzie coś, na co nigdy by nie wpadł i nie domyśliłby się, że dostanie właśnie to?! Pozytywne zaskoczenie, radość, wdzięczność i wzruszenie, to emocje które idealnie określają to, jaki powinien być prezent idealny, na miarę XXI wieku.
Copyright ©2021 | niebanalne-prezenty.pl | Wszelkie prawa zastrzeżone.