Teatr STU: Fascynująca Historia, Dynamiczny Rozwój i Najważniejsze Dzieła, Które Musisz Poznać! - Niebanalne Prezenty

Teatr STU: Historia, rozwój i znaczące dzieła

Teatr STU, którego założycielem jest Krzysztof Jasiński, stanowi ewenement na polskiej mapie teatralnej. Inicjatywa grupy krakowskich studentów, którzy postanowili wyjść ze swoją działalnością artystyczną poza mury Państwowej Wyższej Szkoły Teatralnej, ukształtowała jedno z najważniejszych miejsc na kulturalnej mapie Krakowa. Ciągłość historii i tradycji Teatru STU podkreśla nie tylko jego nazwa, ale także wielopokoleniowa grupa osób, która przez lata współtworzyła jego tożsamość, dla wielu będąc jednym z kluczowych doświadczeń życiowych.

Portret Krzysztofa Jasińskiego, założyciela Teatru STU.

Początki Teatru STU

Teatr STU powstał z inicjatywy Krzysztofa Jasińskiego, wówczas studenta drugiego roku PWST w Krakowie. Jasiński, przybywając do Krakowa z Poznania, posiadał już doświadczenie jako animator kultury studenckiej, ukończywszy historię w Studium Nauczycielskim. Był rok 1964. W tym czasie w Krakowie działał już Teatr 38 Waldemara Krygiera, który był ważnym ośrodkiem awangardy studenckiej i współpracownikiem Jerzego Grotowskiego, a także Cricot 2. Wśród pierwszych studentów Jasińskiego znaleźli się przyszli wybitni aktorzy, tacy jak Wojciech Pszoniak, Olgierd Łukaszewicz i Jerzy Trela, którzy tworzyli pierwszy zespół Teatru STU. Oficjalnie teatr został założony 20 lutego 1966 roku.

Idea powołania Teatru STU narodziła się z potrzeby działania, buntu przeciwko sztampie pedagogicznej i niezgody na ówczesną rzeczywistość. Początkowo teatr funkcjonował jako grupa studencka, która z potrzeby grania i zdobywania doświadczenia zawodowego w kontakcie z prawdziwą publicznością, wyszła poza ramy uczelni. Nazwa "STU" początkowo była przypadkowa. Wynikała z plakatu wykonanego przez Waldemara Krygiera dla spektaklu "Nie do obrony" Osborne'a, gdzie wycięty z linoleum wykrzyknik i dopisane przez Jasińskiego słowa "UWAGA! TEATR STUDENCKI" sprawiły, że gazety nadały mu nazwę "Studencki Teatr Uwaga". Z czasem jednak nazwa nabrała głębszych znaczeń, nawiązując m.in. do rysunku Eliphasa Leviego i numerologii.

Starszy plakat teatralny Teatru STU z elementami graficznymi nawiązującymi do jego początków.

Pierwsze lata i rozwój artystyczny

Na początku repertuar Teatru STU obejmował sztuki takich autorów jak Ionesco, Mrożek czy Gogol. Przełomowym momentem był sukces spektaklu "Pamiętnik wariata" Gogola, który w 1966 roku zdobył Grand Prix na Międzynarodowym Festiwalu Szkół Teatralnych w Erlangen, zyskując nagrodę za grę aktorską i reżyserię. To wydarzenie miało decydujący wpływ na przyszłe losy teatru, otwierając mu drzwi do Europy.

Ważnym okresem w historii Teatru STU był czas kontrkultury i ruchów studenckich lat 60. i 70. XX wieku. Spektakl "Spadanie", powstały na motywach poematu Tadeusza Różewicza, który miał premierę w 1970 roku podczas Seminar of Documentary Theatre w Rotterdamie, stał się głosem pokolenia i symbolem nowego rozdziału w działalności teatru. Charakteryzował się rozmachem, multimedialnością i efektownymi widowiskami. Spektakl ten, podobnie jak późniejsze "Sennik polski" (1971) i "Exodus" (1974), tworzył tzw. "pokoleniowo-polityczno-narodowy tryptyk", który przyniósł teatrowi światowe uznanie i ugruntował jego pozycję wśród czołowych przedstawicieli alternatywnej sceny teatralnej na świecie, obok takich formacji jak The Living Theatre czy Bread and Puppet Theatre.

Teatr STU był często "teatrem w drodze", występując na licznych międzynarodowych festiwalach teatralnych w ponad dwudziestu krajach na czterech kontynentach. W 1975 roku uzyskał status zawodowy, stając się teatrem profesjonalnym, lecz zachowującym niezależność i unikalny klimat teatru alternatywnego.

Teatr STU w obliczu wydarzeń politycznych i społecznych

Marzec '68 i stan wojenny miały znaczący wpływ na twórczość i działalność Teatru STU. W tym burzliwym okresie teatr stał się miejscem politycznego dialogu i społecznej reakcji, dając świadectwo współczesnej rzeczywistości. Spektakle takie jak "Kobieta-demon" Leopolda von Sacher-Masocha, w których występowali m.in. Jerzy Trela i Jerzy Stuhr, nabierały nowego, politycznego wymiaru w atmosferze Marca '68.

Po wydarzeniach w Gdańsku w 1980 roku, Teatr STU wystawił "Ubu Króla" w konwencji cyrkowej, z mistrzem olimpijskim Władysławem Komarem w roli głównej. Premiera ta miała miejsce w szczególnym momencie - w dniu, w którym gen. Wojciech Jaruzelski objął stanowisko pierwszego sekretarza partii. Choć teatr był pod presją i oczekiwano od niego kolejnego zaangażowanego politycznie dzieła, Krzysztof Jasiński coraz bardziej dążył do odejścia od teatru interwencyjnego na rzecz teatru repertuarowego, bardziej literackiego i artystycznego.

Ewolucja w kierunku teatru repertuarowego

W latach 80. i 90. Teatr STU ewoluował w kierunku teatru repertuarowego, kontynuując najlepsze tradycje teatru aktorskiego. Powstały takie spektakle jak "Szalone lokomotywa" Witkacego, "Mistrz i Małgorzata" Bułhakowa czy "Operetka" Gombrowicza, wystawiane w specjalnie zbudowanym na ulicy Rydla namiocie dla tysiąca widzów. Teatr starał się zachować niezależność, jednocześnie otwierając się na nowe propozycje w dramaturgii i stwarzając warunki do debiutu dla młodych twórców.

W 1997 roku powstała Scena STU, której dyrektorem artystycznym został Krzysztof Jasiński. Od tego czasu teatr kontynuuje programowe wprowadzanie do repertuaru tekstów z kanonu dramaturgii polskiej i światowej, a także nowych propozycji, ciesząc się niezmiennym zainteresowaniem widzów. Spektakle takie jak "Hamlet", "Zemsta", "Biesy", "Król Lear" czy "Trzy siostry" są dowodem na wszechstronność i ciągłe poszukiwania artystyczne Teatru STU.

Zdjęcie przedstawiające współczesną scenę Teatru STU z fragmentem spektaklu.

Działalność i dziedzictwo Teatru STU

Obecnie Teatr STU jest sceną repertuarową, która kładzie nacisk na wysokiej jakości aktorstwo i ambitny repertuar. Programowo wprowadza do swojego repertuaru teksty z kanonu dramaturgii polskiej i światowej, a także współczesne sztuki. Do spektakli cieszących się niesłabnącym powodzeniem należą m.in. "Hamlet", "Zemsta", "Biesy", "Firma dziękuje", "Śluby panieńskie", "Tartuffe, albo oszust" czy "Sługa dwóch panów". Teatr szczyci się wysoką frekwencją i długimi okresami rezerwacji biletów, co świadczy o jego silnej pozycji na polskiej scenie teatralnej.

W 2016 roku Teatr STU obchodził 50-lecie istnienia, uświetniając jubileusz spektaklem "Wędrowanie", pierwszą w historii inscenizacją trzech dramatów Stanisława Wyspiańskiego: "Wesela", "Wyzwolenia" i "Akropolis". Projekt ten stanowił podsumowanie drogi Teatru STU - od ruchu kontrkultury i sceny eksperymentalnej do teatru repertuarowego, prezentującego arcydzieła światowej i rodzimej dramaturgii.

W swojej długiej historii Teatr STU przeszedł wiele przekształceń, mierząc się z wyzwaniami zmieniającej się rzeczywistości gospodarczej, politycznej i społecznej. Współpraca z licznymi wybitnymi artystami, takimi jak Krzysztof Globisz, Dariusz Gnatowski, Olgierd Łukaszewicz, Jerzy Stuhr, Jerzy Trela, czy kompozytorzy Marek Grechuta i Jan Kanty Pawluśkiewicz, ukształtowała unikalny charakter i markę teatru. „Rodzina STU” to nie tylko zespół artystyczny, ale także wierna publiczność, która od lat wspiera teatr, tworząc jego niepowtarzalną atmosferę.

tags: #boze #moj #teatr #stu

Popularne posty: