Na świecie istnieje miejsce, gdzie tajemnica Bożego Narodzenia jest przeżywana przez cały rok. Jest to Bazylika Narodzenia Pańskiego w Betlejem, wzniesiona nad grotą, w której według tradycji narodził się Jezus Chrystus. Jej bogata historia i obecny kształt zostały przybliżone przez byłego Kustosza Ziemi Świętej, ojca, w rozmowie z watykańskimi mediami.
Pierwsza wielka bazylika, zbudowana nad Grotą Narodzenia, posiadała pięć naw i ośmiokątne prezbiterium. Najnowsze wykopaliska sugerują, że pierwotna budowla była jedynie nieznacznie krótsza i równie szeroka jak obecna. Jej struktura, być może uszkodzona przez pożar podczas powstania samarytańskiego w 529 roku, została następnie odbudowana. Tradycja, choć nie w pełni potwierdzona przez archeologię, głosi, że cesarz Justynian (VI wiek) zburzył starą świątynię, aby wznieść nową, większą i piękniejszą.
Kluczowym wydarzeniem w dziejach zachowania bazyliki był rok 614, kiedy to Persowie, najeżdżając Ziemię Świętą i niszcząc niemal wszystkie kościoły, oszczędzili bazylikę Narodzenia Pańskiego. Legenda głosi, że stało się tak za sprawą mozaik na fasadzie, na których zobaczyli wizerunki Mędrców ubranych w stroje podobne do ich własnych. To cudowne ocalenie oraz późniejsze uratowanie świątyni w 1009 roku przed niszczycielskim gniewem egipskiego kalifa Al-Hakima umocniły jej sławę jako miejsca szczególnie chronionego.
Kiedy krzyżowcy przejęli kontrolę nad Betlejem w 1099 roku, pierwsi władcy Królestwa Jerozolimskiego, Baldwin I i Baldwin II, wybrali Betlejem, a nie Jerozolimę, jako miejsce swoich koronacji (odpowiednio w 1100 i 1118 roku). Wyjaśnienie tego wyboru, według legendy o Herakliuszu, sugeruje, że "trudno było przywdziać królewską koronę tam, gdzie Król Mesjasz nosił koronę cierniową". Krzyżowcy ograniczyli się do ponownego udekorowania istniejącej struktury.
W 1335 roku franciszkanie przejęli od kanoników augustiańskich posługę wobec pielgrzymów, osiedlając się na stałe w 1347 roku i fortyfikując klasztor. W późnym średniowieczu bazylika popadła w opłakany stan, niemal została opuszczona. Dominikanin Feliks Fabri w 1480 roku opisywał ją jako "zbezczeszczoną, całkowicie pozbawioną lamp; przypominała spichlerz". Dzięki zaangażowaniu franciszkanów podjęto wielki wysiłek restauracyjny przy wsparciu Republiki Weneckiej (belki nośne), Burgundii (transport) oraz Anglii (ołów na pokrycia dachowe).
Współwłasność franciszkanów trwała do 1637 roku, kiedy rozpoczęły się spory, które doprowadziły w 1757 roku do przekazania administracji kościoła oraz części groty greckim prawosławnym. Kolejne epizody napięć, konfliktów oraz interwencji, także dyplomatycznych, których kulminacją było usunięcie w 1847 roku srebrnej gwiazdy z groty (później przywróconej), skłoniły władze osmańskie do wydania w 1852 roku dekretu znanego jako "Status Quo", obowiązującego do dziś. Dekret ten nakazuje ścisłe poszanowanie praw i obowiązków własności oraz użytkowania miejsc świętych przez trzy główne wspólnoty: grecko-prawosławną, katolicką (rzymską/franciszkańską) oraz ormiańską apostolską.
Bazylika Narodzenia Pańskiego jest otoczona klasztorem Greków i Ormian oraz konwentem franciszkanów Kustodii Ziemi Świętej, z przylegającym kościołem poświęconym św. Katarzynie Aleksandryjskiej i domem pielgrzyma (Casa Nova). Cały kompleks sprawia wrażenie twierdzy.
Charakterystycznym elementem fasady jest najmniejszy portal wejściowy na świecie, mający zaledwie 130 cm wysokości. To wejście, pierwotnie monumentalny portal z czasów Justyniana, zostało najpierw zmniejszone przez krzyżowców, a następnie dodatkowo zamurowane około 1500 roku, aby zapobiec profanacji świątyni poprzez wykorzystywanie przedsionka jako stajni dla koni lub wielbłądów. Dziś stanowi ono wymowny symbol teologiczny i nazywane jest "drzwiami pokory": wszyscy, bez względu na rangę, muszą się pochylić, aby wejść do miejsca, w którym Syn Boży uniżył się i stał się dzieckiem dla naszego zbawienia.
Wnętrze bazyliki uderza rozległością i harmonią (26 × 54 metry) pięciu naw, utworzonych przez cztery rzędy po dziesięć monolitycznych kolumn z czerwonego kamienia. Ściany i posadzka zachowały ślady pierwotnej świetności, choć posadzka została podniesiona o około 80 cm. Wzdłuż naw 28 kolumn z epoki krzyżowców (XII wiek) ozdobionych jest malowanymi wizerunkami świętych, którym towarzyszą inskrypcje w języku greckim i łacińskim. Ikonografia ta jest niezwykle eklektyczna i odzwierciedla szerokie spektrum ówczesnych form pobożności. Znajdujemy tu szereg świętych Zachodu, takich jak św. Katalda (biskup Tarentu), Leonard z Limoges, apostołowie Jakub i Bartłomiej, król Olaf z Norwegii oraz król Knut z Danii. Obok nich obecni są także święci Wschodu i lokalni: św. Jerzy, ojcowie monastycyzmu - Eutymiusz, Antoni i Makary - a także św. Saba i św. Teodozjusz.
Górne partie ścian nawy głównej były niegdyś w całości pokryte mozaikami, z których do dziś zachowały się znaczące fragmenty. Przedstawiały one genealogię Jezusa (według Ewangelii Mateusza), a w wyższej strefie - Sobory Kościoła starożytnego. Po prawej stronie umieszczone były teksty pierwszych siedmiu soborów powszechnych (ekumenicznych) - od I Soboru Nicejskiego (325 r.) do II Soboru Nicejskiego (787 r.) - które określiły fundamenty doktryny chrześcijańskiej. Niestety, w całości zachował się jedynie tekst Soboru Konstantynopolitańskiego I (381 r.). Po lewej stronie przedstawiono sześć synodów lokalnych (Gangra, Sardyka, Antiochia, Ancyra). Ten wybór ikonograficzny miał nie tylko charakter ilustracyjny, lecz także doktrynalny: bazylika pragnęła nie tylko celebrować narodzenie Syna Bożego, ale również wskazać prawowitą doktrynę chrystologiczną, w symbolicznym wysiłku przezwyciężenia schizmy między Kościołem Wschodu i Zachodu, poprzez ukazanie wspólnego fundamentu wiary. Powyżej, siedmiu aniołów w niebiańskiej procesji, dzieło artysty Bazylego, kierowało się symbolicznie ku grocie. Siódmy anioł został odsłonięty ponownie w 2016 roku podczas prac konserwatorskich prowadzonych przez firmę Piacenti.
Podwyższone prezbiterium znajduje się na skrzyżowaniu naw. Oddziela je od właściwego ołtarza wspaniały ikonostas w kolorach czerwieni i złota, wykonany w 1764 roku i pozłacany w 1853 roku, typowy dla świątyń obrządku grecko-prawosławnego.
Grota Narodzenia, dostępna z południowego transeptu, stanowi duchowe serce całego kompleksu. To tutaj, zgodnie z zasadami "Status Quo", trzy wspólnoty posiadają odrębne jurysdykcje: grota należy do Greków i franciszkanów; żłóbek oraz ołtarz Trzech Króli są własnością franciszkanów; Ormianie mają prawo do okadzania i umieszczania ikon z okazji swojego Bożego Narodzenia (19 stycznia).
Pomimo złożonych regulacji "Status Quo", klimat ekumeniczny w Betlejem stale się umacnia. Świadczy o tym wspólny sprzeciw wobec politycznego instrumentalizowania świątyni oraz - przede wszystkim - współpraca przy pracach restauratorskich. Z Groty Narodzenia można również dotrzeć do innych grot, należących do Kustodii Ziemi Świętej, oraz do kościoła św. Katarzyny, który również jest własnością franciszkanów.
Prawdziwym wyzwaniem dzisiaj nie jest jedynie utrzymanie i restauracja zabytkowych przestrzeni; prawdziwym wyzwaniem jest zachowanie chrześcijańskiej obecności w Betlejem - obecności dwutysiącletniej i ekumenicznej.
Z tego miejsca szczególnie prorocze i aktualne brzmią słowa wypowiedziane w Betlejem przez św. papieża Pawła VI dnia 6 stycznia 1964 roku: "Opuszczając Betlejem, to miejsce czystości i spokoju, gdzie dwadzieścia wieków temu narodził się Ten, którego czcimy jako Księcia Pokoju, odczuwamy imperatywny obowiązek ponowienia wobec głów państw i wszystkich, którzy ponoszą odpowiedzialność za losy narodów, naszego naglącego apelu o pokój na świecie. Oby ci, którzy sprawują władzę, usłyszeli to wołanie naszych serc i wielkodusznie kontynuowali swoje wysiłki, aby zapewnić ludzkości pokój, do którego tak gorąco ona dąży. Niech czerpią od Wszechmogącego i z najgłębszych pokładów ludzkiego sumienia jaśniejsze zrozumienie, żarliwszą wolę oraz odnowionego ducha zgody i wielkoduszności, aby za wszelką cenę uchronić świat przed lękami i okropnościami nowej wojny światowej, której konsekwencje byłyby nieobliczalne."
Betlejem, jako 30-tysięczne miasto położone na terenie Autonomii Palestyńskiej, jest zamieszkane w większości przez ludność muzułmańską. Znajduje się tam Bazylika Narodzenia Pańskiego z grotą, w której urodził się Jezus Chrystus. Z tego powodu do Betlejem codziennie udają się tłumy pielgrzymów, chcących chociaż na chwilę dotknąć miejsca, gdzie narodził się Jezus. Miasto, choć zdominowane przez kulturę arabską, pełne jest gwaru, ruchu i straganów, co tworzy atmosferę typową dla bliskowschodniego miasteczka.
Bazylika Narodzenia Pańskiego, będąca przedmiotem sporów przedstawicieli różnych kościołów, jest podzielona między Kościół prawosławny, ormiański oraz franciszkanów. Sytuacja własnościowa została uregulowana w 1853 roku poprzez wprowadzenie "Status Quo", dokumentu regulującego daty i godziny kultu na terenie Bazyliki i Groty Narodzenia. Dziś główną opiekę nad Bazyliką sprawują mnisi greccy i ormiańscy, a do franciszkanów należy Kaplica Żłóbka znajdująca się na terenie Groty Narodzenia.
Wizyta w Bazylice Narodzenia Pańskiego wymaga przejścia przez bardzo niskie drzwi, symbolizujące pokorę. Wnętrze, z oryginalnymi kolumnami, mozaikami i freskami, prowadzi do kolejki do Groty Narodzenia. Czas oczekiwania może być długi, a Grota bywa czasowo zamykana na potrzeby obrzędów religijnych.
Do Groty Narodzenia prowadzą wąskie schody. W miejscu narodzin Jezusa znajduje się mały ołtarz grecki oraz Gwiazda Betlejemska, którą pielgrzymi mogą dotknąć, uklęknąć lub ucałować. W tym miejscu można również uświęcić dewocjonalia. Wizyta w Grocie jest zazwyczaj krótka, lecz pozwala na kontemplację tego świętego miejsca. Po prawej stronie od Gwiazdy znajduje się Kaplica Żłóbka, należąca do franciszkanów.
Najlepszym czasem na wizytę w Betlejem i Bazylice Narodzenia Pańskiego są godziny popołudniowe, kiedy Grota jest rzadziej zamykana na potrzeby procesji. Poranki można przeznaczyć na zwiedzanie Jerycha lub Jerozolimy.
Bazylika Narodzenia Pańskiego jest jednym z najstarszych kościołów na świecie, zbudowanym na polecenie świętej Heleny, matki Konstantyna Wielkiego, w latach 327-333. Kościół został wzniesiony dokładnie nad grotą narodzenia Jezusa. Przez wieki świątynia uległa znacznym zniszczeniom i obecną formę architektoniczną uzyskała w wyniku przebudowy w 565 roku.
Sytuacja własnościowa została uregulowana dopiero w 1853 roku, kiedy to wprowadzono "Status Quo". Dziś główną opiekę nad Bazyliką sprawują mnisi greccy i ormiańscy, a do franciszkanów należy Kaplica Żłóbka.
Wizyta w Bazylice Narodzenia Pańskiego rozpoczyna się od Placu Żłobka i wejścia przez niskie drzwi. Wnętrze bazyliki prezentuje pięć naw, oryginalne kolumny, mozaiki i freski. Po wejściu należy dołączyć do kolejki prowadzącej do Groty Narodzenia, która znajduje się pod budynkiem. Czas oczekiwania może być znaczący.
Grota Narodzenia jest miejscem kultu, gdzie znajduje się mały ołtarz grecki i Gwiazda Betlejemska. Pielgrzymi mogą dotknąć, uklęknąć lub pocałować gwiazdę, a także uświęcić swoje dewocjonalia. Wizyta jest krótka, a mnisi często zachęcają do dalszego ruchu.
Kaplica Żłóbka, znajdująca się po prawej stronie od Gwiazdy Betlejemskiej, jest miejscem, gdzie według tradycji znajdował się żłóbek z Jezusem. Niestety, panuje tam znaczna ciemność, utrudniająca fotografowanie.
Zaleca się odwiedzenie Betlejem i Bazyliki Narodzenia Pańskiego w godzinach popołudniowych, aby uniknąć częstych zamknięć Groty na potrzeby procesji w godzinach porannych.
Bazylika Narodzenia Pańskiego (arab. كنيسة المهد) to wczesnochrześcijańska bazylika w Betlejem, zbudowana nad miejscem, gdzie według tradycji chrześcijańskiej narodził się Jezus Chrystus. Pod prezbiterium bazyliki znajduje się poświadczone tradycją i w źródłach pisanych miejsce narodzin Jezusa w grocie zamienionej w kaplicę. Opiekę nad bazyliką sprawują mnisi greccy i ormiańscy. Na terenie Groty Narodzenia znajduje się Kaplica Żłóbka, która jest własnością franciszkanów jako oficjalnych przedstawicieli Kościoła katolickiego.
Władze Autonomii Palestyńskiej wystąpiły w 2011 roku o wpisanie miasta Betlejem wraz z całym kompleksem bazyliki na Listę światowego dziedzictwa UNESCO. Wspólnoty chrześcijańskie, obawiając się komplikacji natury prawnej, nieprzychylnie odniosły się do tej inicjatywy. Nie wykluczono jednak poparcia dla tej palestyńskiej inicjatywy w przyszłości. Bazylikę wpisano na tę listę 29 czerwca 2012 roku.
Historyczność miejsca narodzin Chrystusa poświadczona jest w pismach Justyna Męczennika i Orygenesa (II-III wiek). Pierwszą bazylikę chrześcijańską w Betlejem wzniosła matka cesarza Konstantyna Wielkiego, święta Helena, w miejscu, gdzie dla zatarcia chrześcijańskiego kultu zasadzono gaj poświęcony Adonisowi. Nad pracami czuwał biskup Makary z Jerozolimy. Budowę rozpoczęto w 327 roku, a zakończono w 333 roku. W V wieku w pobliżu bazyliki żył i umarł Hieronim ze Strydonu. Świątynia ucierpiała w 529 roku. Obecną formę architektoniczną budowla uzyskała w wyniku przebudowy w 565 roku za czasów cesarza Justyniana I Wielkiego. Wówczas zmieniono głównie wschodnią część świątyni, rezygnując z oktagonalnej wieży od wschodu na rzecz zamknięcia prezbiterium w formie trójliścia. Zbiegiem okoliczności uniknęła ona zburzenia podczas najazdu perskiego w 614 roku za Chosrowa II Parwiza.
W czasach wypraw krzyżowych władcy chrześcijańscy poczynili znaczące przeróbki w wewnętrznej strukturze świątyni, m.in. wymieniono stropy i dach, ściany ozdobiono mozaikami. Był to okres ekumenicznej współpracy królów jerozolimskich i bizantyjskiego dworu cesarskiego. Pierwszy król Jerozolimy, Baldwin I z Boulogne, był koronowany w bazylice w Uroczystość Bożego Narodzenia 1100 roku. Po zdobyciu Ziemi Świętej, w tym Betlejem, w 1187 roku przez wojska Saladyna, na prośbę biskupa Salisbury Huberta Waltera zezwolono na sprawowanie łacińskiej liturgii w bazylice. Kult łaciński sprawowali kanonicy regularni św. Augustyna. W 1191 roku wprowadzono jednak stałą opłatę od wiernych.
W 1347 roku w Betlejem osiedlili się franciszkanie i to oni przejęli opiekę nad sanktuarium. Liczne firmany poświadczają, iż to oni posiadali Grotę Narodzenia oraz używali i utrzymywali bazylikę w XIV i XV wieku. W XV wieku franciszkanie zadbali o wymianę dachu. Drewno z Neapolu sprowadził gwardian betlejemski Giovanni Tomacelli. Przywieziono je statkami weneckimi do portu w Jafie. Za transport zapłacił Filip Dobry, książę Burgundii. Od XIV wieku rozpoczął się okres sporów o prawo własności do sanktuarium betlejemskiego między przedstawicielami Kościoła łacińskiego, tzn. franciszkanami, a przedstawicielami Prawosławnego patriarchatu Jerozolimy, reprezentowanego przez mnichów pochodzących z Grecji. Ci ostatni, jako poddani Wysokiej Porty, często byli faworyzowani przez Turków, po tym jak w 1517 roku Turcy przejęli władzę w Palestynie. Prawo celebracji i pieczy nad poszczególnymi częściami bazyliki, nie wyłączając samej Groty Narodzenia, zależało od tego, który z narodów popierających franciszkanów lub mnichów prawosławnych zyskiwał większą przychylność Istambułu. Prawosławni mnisi znajdowali poparcie w Carstwie, a następnie w Imperium Rosyjskim. Najcięższe lata, jeśli chodzi o własność łacińską, przypadły na okres obejmujący lata 1645-1669. Imperium Osmańskie wyparło wówczas Wenecjan z Krety. Mnisi greccy otrzymali w związku z tym prawo remontu poddasza, przejmując przy okazji całą bazylikę i Grotę Narodzenia. Łacinnicy odzyskali część bazyliki i całą Grotę w 1690 roku. Z 1717 roku pochodzi istniejąca do dzisiaj srebrna gwiazda z napisem Hic de Virgine Maria Jesus Christus natus est na miejscu narodzenia w centralnej niszy Groty Narodzenia. Grecy odebrali franciszkanom bazylikę, a w czczonej Grocie ołtarz Narodzenia Pańskiego w 1757 roku. W 1847 roku została przez nich usunięta srebrna gwiazda, co było jedną z przyczyn rozpoczętej kilka lat później wojny krymskiej, w której chodziło m.in. o prawa duchowieństwa prawosławnego, względnie katolickiego do opieki nad miejscami świętymi i w ogóle niemuzułmańską ludnością imperium tureckiego. Sytuację własnościową, ewidentnie niekorzystną dla Kościoła katolickiego, jeśli oceniać z punktu widzenia wcześniejszych praw i przywilejów, usankcjonował firman turecki z 1853 roku, wprowadzający do dzisiaj obowiązujące Status Quo. Wokół bazyliki powstały w ciągu wieków klasztory trzech największych wspólnot zakonnych, które w różnych okresach opiekowały się tym jednym z najważniejszych sanktuariów chrześcijańskich. Od południowej strony przylega do bazyliki klasztor grecki, od południowego zachodu klasztor ormiański, od północy konwent franciszkanów z Kościołem św. Katarzyny Aleksandryjskiej i domem pielgrzyma "Casa Nova". Bazylika jest też odwiedzana przez muzułmanów mieszkających na terenie Autonomii Palestyńskiej. Każdego roku bazylikę odwiedzają tysiące chrześcijan, szczególnie w okresie świąt Bożego Narodzenia, kiedy odprawiana jest w Betlejem uroczysta Pasterka. Grotę Narodzenia w bazylice w Betlejem odwiedzają politycy i głowy Kościołów przy każdej oficjalnej wizycie na terenie Autonomii Palestyńskiej.
Wybudowana w IV wieku i przebudowywana w VI i XII wieku bazylika ma strukturę pięcionawową. Posiadała pierwotnie obszerne atrium z ogromną cysterną, z którego zachowały się fragmenty kolumn eksponowane wzdłuż murów klasztornych. Do środka wchodzi się przez niewielkich rozmiarów drzwi i narteks. Kiedyś prowadziły do niego trzy bramy. Z narteksu przechodzi się do wnętrza bazyliki przez bramę z 1227 roku wykonaną przez ormiańskich artystów. Długość całego budynku wynosi 53,9 m, szerokość w nawach 26,2 m, w transepcie 35,82 m. Nawy oddzielone są liniami kolumnad z różowego kamienia, tzw. mizzy. Skrzydła transeptu zakończone są półkolistymi absydami, podobnie jak nawa główna. Nawy boczne kończy płaska ściana. Pierwotne mozaiki z bazyliki konstantyńskiej znajdują się dzisiaj pod posadzką naw. Ich fragmenty widoczne są pod skrzydłami drewnianych włazów w nawie głównej i absydach transeptu. Odsłonięte belkowanie pułapu pochodzi z końca XVII wieku. Ostatni raz odrestaurowano je w 1842 roku. Do podziemi bazyliki schodzi się z obu stron platformy przed greckim ikonostasem. Oprócz najważniejszej części sanktuarium, jaką jest Grota Narodzenia, mniej więcej pod północną absydą transeptu znajdują się zamienione na kaplice groty, które należą do franciszkanów. Do minorytów należy również niewielka grota pod absydą centralną, nie jest ona ogólnie dostępna. Mnisi greccy posiadają szereg sztucznych grot w podziemiach pod wschodnią częścią naw po prawej stronie bazyliki. Wejścia do niej znajdują się we wnętrzu transeptu bazyliki z dwóch stron platformy przed ikonostasem. Sama grota ma w przybliżeniu kształt prostokąta o długości 12,3 m i szerokości 3,5 m. Według miejscowej tradycji, poświadczanej przez wieki przez nawiedzających to miejsce pątników z Europy i innych części świata, Maryja urodziła Jezusa i owiniętego w pieluszki złożyła w żłobie. Świadectwo o tym wydarzeniu zawierają również nowotestamentalne ewangelie. W centralnej części znajduje się samo miejsce Narodzenia Pańskiego z łacińską srebrną gwiazdą z 1717 roku, greckim ołtarzem i uszkodzoną mozaiką. Na prawo od głównego ołtarza znajduje się kaplica franciszkańska w miejscu, w którym miał stać żłóbek. Jego istnienie poświadczają m.in. pisma Hieronima ze Strydonu, który mieszkał w pobliżu bazyliki w V wieku. Żłóbek, nie przez wszystkich archeologów i historyków uznawany za prawdziwy - Sacra Culla - znajduje się dzisiaj w Rzymie w bazylice Matki Bożej Większej. Grota pozbawiona jest dopływu naturalnego światła z zewnątrz. Jej wnętrze rozświetlają oprócz lamp elektrycznych 53 lampy oliwne. Ich użycie ściśle reguluje obowiązujące na terenie bazyliki Status Quo. Do kościoła rzymskokatolickiego należy 19 lamp. Ściany groty okrywa ogniotrwała tapeta z 1874 roku, dar prezydenta Republiki Francuskiej Patrice’a Mac-Mahona. Pod północną absydą transeptu znajdują się zamienione na kaplice groty, które należą do franciszkanów z międzynarodowej Kustodii Ziemi Świętej. Można się do nich dostać przez drzwi w tyle Groty Narodzenia lub przez zejście w bocznej nawie kościoła parafialnego pw. św. Katarzyny Aleksandryjskiej. Wyróżnia się pięć oddzielnych grot, w których znajdują się ołtarze poświęcone odpowiednio: św. Józefowi, świętym Młodziankom, św. Hieronimowi, św. Pauli, św. Eustochii, św. Euzebiuszowi z Cremony. Wykopaliska w grotach przeprowadził franciszkański archeolog o. Bellarmino Bagatti OFM. Wykazał on, iż groty mogły być używane już w VI wieku p.n.e. O. Bagatti odkrył szereg grobów z V wieku n.e. Chowani byli w nich chrześcijanie, chcący po śmierci spoczywać w pobliżu betlejemskiej Groty Narodzenia. Kaplice odrestaurował w latach 1962-1964 o.
tags: #bazylika #narodzenia #panskiego #on #line #betlejem
Znaczenie prezentów – czy naprawdę podarunki są takie ważne?
W obecnych czasach, gdy dostęp do wszystkiego jeszcze nigdy nie był taki prosty, a sklepowe półki uginają się od przeróżnych przedmiotów, ciężko jest znaleźć coś, co nada się na prezent i uszczęśliwi drugą osobę. Wiele rzeczy obdarowany może po prostu kupić sobie sam, tak więc kupowanie komuś dziesiątego krawata, czy nowej patelni, zdaje się powoli tracić sens. Znaczenie podarunków ewoluowało i dzisiaj obdarowany oczekuje raczej rzeczy, która go zaskoczy i będzie absolutnie wyjątkowa. Może niech to będzie coś, na co nigdy by nie wpadł i nie domyśliłby się, że dostanie właśnie to?! Pozytywne zaskoczenie, radość, wdzięczność i wzruszenie, to emocje które idealnie określają to, jaki powinien być prezent idealny, na miarę XXI wieku.
Copyright ©2021 | niebanalne-prezenty.pl | Wszelkie prawa zastrzeżone.